ભારતીય રેલ્વે (Indian Railways) મુસાફરોની સુવિધા અને સ્વાસ્થ્યને લઈને સતત હાઈટેક બની રહી છે. ટ્રેનો અને સ્ટેશનો પર મળતા ખોરાકની ગુણવત્તા (Food Quality) સુધારવા માટે IRCTC એ એક મોટું પગલું ભર્યું છે. હવે દેશભરના રેલ્વે કિચન પર આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) કેમેરા દ્વારા ચોવીસેય કલાક (24x7) કડક નજર રાખવામાં આવી રહી છે.
ભોજનમાંથી ગુણવત્તા જળવાશે
ટ્રેનમાં મુસાફરી દરમિયાન ખાવા-પીવાની ચિંતા કરતા મુસાફરો માટે ખૂબ જ સારા સમાચાર છે. IRCTC એ રેલ્વેના બેઝ કિચનમાં ભોજન બનાવવાની પ્રક્રિયાની 'રાઉન્ડ ધ ક્લોક' (ચોવીસ કલાક) દેખરેખ રાખવા માટે એઆઈ-આધારિત મોનિટરિંગ સિસ્ટમ (AI Monitoring System)*લાગુ કરી છે. આ હાઈટેક સિસ્ટમથી ભોજનની સ્વચ્છતા અને ગુણવત્તા પહેલા કરતા ઘણી બહેતર બનશે. એટલે હવે ટ્રેનના ભોજનમાંથી જીવાત નીકળવાના કિસ્સા નહી બને.
800થી વધુ કિચન પર 2,394 કેમેરાનો ચોકી પહેરો
દેશભરમાં આવેલા IRCTC ના 800 થી વધુ મોટા રસોડા (Base Kitchens) પર હાલમાં **2,394 એઆઈ-આધારિત કેમેરા** ગોઠવવામાં આવ્યા છે. આ તમામ કેમેરાનું લાઇવ કનેક્શન દિલ્હીમાં આવેલા સેન્ટ્રલ વોર રૂમ (Central War Room) સાથે છે, જ્યાંથી આખા દેશના રેલ્વે કિચનનું મોનિટરિંગ થાય છે.
AI સિસ્ટમ કઈ 9 પ્રકારની ભૂલો પકડી પાડે છે?
આ આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ સિસ્ટમ એટલી એડવાન્સ છે કે તે રસોડામાં થતી નાની-નાની ગેરરીતિઓ પણ તુરંત પકડી પાડે છે:
1. રસોડામાં અસ્વચ્છતા કે ગંદકી હોવી.
2. રસોઈયા (શેફ) દ્વારા માથા પર હેયરનેટ (Hairnet) ન પહેરવું.
3. હાથમાં પારદર્શક ગ્લોવ્ઝ (Gloves) ન પહેરવા.
4. સમયસર સફાઈ કે પોતું ન થવું.
5. રસોડામાં ઉંદર, માખી કે વંદા (Cockroaches) ની હાજરી હોવી.
(આ સિવાય અન્ય સુરક્ષા અને હાઈજીન સંબંધિત પ્રોટોકોલનું ઉલ્લંઘન પણ આ કેમેરા પકડી પાડે છે).
આ હાઈટેક સિસ્ટમ કેવી રીતે કામ કરે છે?
IRCTC એ આ વ્યવસ્થા આશરે અઢી વર્ષ પહેલા શરૂ કરી હતી, જેને હવે વધુ વ્યાપક અને કડક બનાવવામાં આવી છે.
રેલ્વેના વરિષ્ઠ અધિકારીના જણાવ્યા અનુસાર, કેમેરાની પાછળ કામ કરતી AI ટેક્નોલોજી એટલી પાવરફુલ છે કે તે 7-8 મિલીમીટર જેટલા નાના જીવડાં કે કીડા ને પણ સ્ક્રીન પર પકડી પાડે છે.
રસોડામાં કોઈ પણ નિયમનું ઉલ્લંઘન થતાં જ સિસ્ટમ આપોઆપ સંબંધિત કિચન મેનેજરના મોબાઈલ પર એલર્ટ મેસેજ મોકલે છે. જો નિયત સમયમાં સુધારો કરવામાં ન આવે, તો મામલો સિનિયર ઓથોરિટી પાસે જાય છે અને સામાન્ય રીતે 2 કલાકની અંદર જ જવાબદાર વ્યક્તિ સામે કડક કાર્યવાહી કરવામાં આવે છે.
સૌથી વધુ ઉલ્લંઘન ક્યાં નોંધાયા?
અધિકારીઓએ જણાવ્યું કે કિચનમાં સૌથી સામાન્ય ભૂલ ખાવાનું બનાવતી વખતે માથા પર હેરનેટ ન પહેરવાની જોવા મળે છે.
આ સિસ્ટમ દ્વારા દેશભરમાંથી રોજ સરેરાશ 350 એલર્ટ જનરેટ થાય છે.
છેલ્લા એક મહિનામાં કુલ 13,550 એલર્ટ મળ્યા છે, જેમાં દેશના અલગ-અલગ ઝોનની સ્થિતિ નીચે મુજબ છે:
| રેલ્વે ઝોન (વિસ્તાર) | મળેલા કુલ એલર્ટ (છેલ્લા 1 મહિનામાં) |
| ઉત્તર ઝોન (Northern Region) | 4,123 (સૌથી વધુ) |
| પૂર્વ ઝોન (Eastern Region) | 3,205 |
| પશ્ચિમ ઝોન (Western Region) | 2,687 |
| દક્ષિણ-મધ્ય ઝોન (South Central) | 2,226 |
| દક્ષિણ ઝોન (Southern Region)| | 1,309 |
IRCTC ની આ ડિજિટલ ક્રાંતિથી હવે ટ્રેનના પેન્ટ્રી કાર અને સ્ટેશનો પર મુસાફરોને શુદ્ધ, તાજું અને હાઈજીનિક ભોજન મળશે તે નક્કી છે.
