કારગિલ વિભાગના સ્થાનિક રાજકીય પક્ષોએ 21 નવેમ્બરના રોજ યોજાનારી નગરપાલિકા અને અન્ય ચૂંટણીઓને મુલતવી રાખવાની માંગ સાથે, મંગળવારે (10 નવેમ્બર, 2026) સમગ્ર કારગિલ ક્ષેત્રમાં સંપૂર્ણ બંધનું એલાન આપ્યું છે. આ બંધનું આહ્વાન 'કારગિલ ડેમોક્રેટિક એલાયન્સ' (KDA) દ્વારા કરવામાં આવ્યું છે, જેમાં અનેક અગ્રણી સ્થાનિક ધાર્મિક, સામાજિક અને રાજકીય સંગઠનો પણ જોડાયા છે.
આ વિરોધ પ્રદર્શન લદ્દાખ કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશના વહીવટીતંત્ર દ્વારા અચાનક સીમાંકન નકશો (delimitation map) જાહેર કરવા અને નજીકના ભવિષ્યમાં પંચાયત તથા નગરપાલિકાની ચૂંટણીઓ યોજવાની જાહેરાત સામે કરવામાં આવી રહ્યું છે. લદ્દાખના મુખ્ય ચૂંટણી અધિકારી (CEO) દ્વારા બહાર પાડવામાં આવેલા જાહેરનામામાં ૨૧ નવેમ્બરના રોજ નગરપાલિકા અને પંચાયતની ચૂંટણીઓ યોજવાનું નક્કી કરવામાં આવ્યું છે, જેના પગલે આ માંગ ઉઠી છે.
આ બંધ દરમિયાન શું બંધ રહેશે અને શું ચાલુ રહેશે?
બંધનું સમર્થન કરનારા નેતાઓનું કહેવું છે કે કારગિલ શહેર અને તેની આસપાસના વિસ્તારોમાં તમામ મુખ્ય બજારો, ખાનગી વ્યવસાયો, દુકાનો અને વ્યાપારી કેન્દ્રો સંપૂર્ણપણે બંધ રહેશે. આ ઉપરાંત, જિલ્લામાં સ્થાનિક વ્યાપારી પરિવહન સેવાઓ જેમ કે ટેક્સી અને બસો પણ બંધ રહેશે. જોકે, તબીબી સુવિધાઓ, એમ્બ્યુલન્સ, ફાર્મસીઓ (દવાની દુકાનો) અને મ્યુનિસિપલ કટોકટી સેવાઓને આ બંધમાંથી મુક્તિ આપવામાં આવી છે.
સ્થાનિક નેતાઓ દ્વારા કયા આક્ષેપો કરવામાં આવ્યા છે?
સ્થાનિક નેતાઓનો આરોપ છે કે ચૂંટણી સત્તાવાળાઓએ જનતા દ્વારા ઉઠાવવામાં આવેલા વાંધાઓને ધ્યાનમાં લીધા વિના અથવા હિતધારકો સાથે કોઈ ખુલ્લી ચર્ચા કર્યા વિના જ, 'હિલ કાઉન્સિલ' (Hill Council) માટે 100 વિસ્તૃત મતવિસ્તારોના પુનઃસીમાંકનને આખરી ઓપ આપી દીધો છે.
આ ગઠબંધને 'લદ્દાખ ઓટોનોમસ હિલ ડેવલપમેન્ટ કાઉન્સિલ' (LAHDC) કારગિલને વિખેરી નાખવાના કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશ વહીવટીતંત્રના નિર્ણયનો સખત વિરોધ કર્યો છે. તેમનું કહેવું છે કે, એક તરફ હિલ કાઉન્સિલને વિખેરીને અમલદારશાહીના નિયંત્રણ હેઠળ મૂકી દેવામાં આવી છે, જ્યારે બીજી તરફ આ ક્ષેત્ર પર 21 નવેમ્બરની ચૂંટણીઓ થોપી દેવામાં આવી રહી છે. આ પગલું પ્રદેશના લોકશાહી માળખાને નબળું પાડી રહ્યું છે. એવું માળખું જે લાંબા અને કઠિન સંઘર્ષ પછી પ્રાપ્ત થયું હતું. બંધનું સમર્થન કરનારાઓ દલીલ કરે છે કે અત્યારે ચૂંટણી યોજવાથી ઘણા મતદારો મતદાનના અધિકારથી વંચિત રહી જશે.
આ પગલાનો વિરોધ કરનારા નેતાઓનું માનવું છે કે લદ્દાખમાં જ્યારે તાપમાન થીજી જાય તેટલું નીચું જતું હોય અને રસ્તાઓ બંધ થઈ જતા હોય, ત્યારે ચૂંટણી યોજવી સંપૂર્ણપણે અવ્યવહારુ છે. આવી પરિસ્થિતિઓ વિદ્યાર્થીઓ, સ્થળાંતરિત કામદારો અને દૂરના વિસ્તારોમાં રહેતા મતદારોને તેમના મતાધિકારનો ઉપયોગ કરતા અટકાવશે.
આ બાબતને ધ્યાનમાં લેતા કે LAHDC-લેહ (લદ્દાખ સ્વાયત્ત પર્વતીય વિકાસ પરિષદ, લેહ) પહેલેથી જ વિસર્જિત થઈ ચૂકી છે અને તેની સત્તાઓ એક અમલદાર (ડેપ્યુટી કમિશનર)ને સોંપવામાં આવી છે, ત્યારે KDA અને તેની સહયોગી સંસ્થા 'લેહ એપેક્સ બોડી' (LAB) એવી દલીલ કરે છે કે બંધારણીય સુરક્ષા કવચોને સંબોધ્યા વિના ચૂંટણી યોજવી એ સ્થાનિક લોકશાહી પર સીધો હુમલો કરવા સમાન છે.
KDA અને LAB દ્વારા કઈ માંગણીઓ ફરીથી દોહરાવવામાં આવી છે?
KDA અને તેની સહયોગી સંસ્થા, 'લેહ એપેક્સ બોડી' (LAB) એ ફરીથી ભારપૂર્વક જણાવ્યું છે કે જ્યાં સુધી ગૃહ મંત્રાલય (MHA) તેના વચનો પૂરા ન કરે. જેમાં રાજ્યનો દરજ્જો આપવો અને સ્થાનિક જમીન, રોજગાર તથા વસ્તીવિષયક અખંડિતતાનું રક્ષણ કરવું (જે સંભવતઃ બંધારણની 'છઠ્ઠી અનુસૂચિ' દ્વારા થઈ શકે છે) ત્યાં સુધી ચૂંટણી યોજવામાં કોઈ ઉતાવળ ન કરવી જોઈએ.
આ પણ વાંચો: Pollution: દિલ્હી-NCRમાં વાયુ પ્રદુષણને લઈને સુપ્રીમ કોર્ટનું આકરું વલણ, આ 4 રાજય પાસે માંગ્યો એક્શન પ્લાન