ભારતીય વાયુસેનાએ પાકિસ્તાનમાં 100 કિલોમીટર અંદર પ્રવેશ કરીને આતંકવાદને મોટો ફટકો આપ્યો છે. પહલગામ હુમલાના બદલામાં, ભારતે આતંકવાદ સામે "ઓપરેશન સિંદૂર" ચલાવ્યું છે. ભારતે પાકિસ્તાનમાં આતંકવાદી સ્થળોને નિશાન બનાવ્યા છે. આ હુમલા માટે હવાથી સપાટી પર પ્રહાર કરતી મિસાઇલનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો હતો અને આતંકવાદીઓના ઠેકાણાઓનો નાશ કરવામાં આવ્યો હતો.
મરકઝ સુભાન અલ્લાહ પાકિસ્તાનના પંજાબ પ્રાંતમાં બહાવલપુરની બહાર NH-5 (કરાચી-તોરખામ હાઇવે) પર કરાચી વળાંક પાસે સ્થિત છે. તે જૈશ-એ-મોહમ્મદ (JeM) નું મુખ્ય તાલીમ અને પ્રચાર કેન્દ્ર છે, જે 15 એકર વિસ્તારમાં ફેલાયેલું છે. આ સેન્ટર જૈશ-એ-મોહમ્મદનું ઓપરેશનલ હેડક્વાર્ટર છે. તે 14 ફેબ્રુઆરી 2019ના પુલવામા હુમલા સહિત અનેક આતંકવાદી યોજનાઓ સાથે જોડાયેલો છે.
મરકઝ સુભાન અલ્લાહ
સ્થાન: NH-5, કરાચી મોર, બહાવલપુર, પંજાબ, પાકિસ્તાન.
સ્થાપના: 2015 માં પાકિસ્તાનની પ્રાંતીય અને સંઘીય સરકારોના સમર્થન અને ગલ્ફ, આફ્રિકન દેશો (યુકે સહિત) માંથી એકત્ર કરાયેલા ભંડોળ સાથે.
મુખ્ય કાર્યો: જૈશ-એ-મોહમ્મદ માટે યુવાનોને તાલીમ આપવી, વિચારધારાનો પ્રચાર કરવો અને આતંકવાદી પ્રવૃત્તિઓનું આયોજન કરવું.
ક્ષમતા: આ સંકુલમાં 600 થી વધુ કેડર (આતંકવાદીઓ) રહે છે અને તાલીમ લે છે.
મુખ્ય લાક્ષણિકતાઓ
નિવાસસ્થાન: જૈશ-એ-મોહમ્મદના મુખ્ય નેતા, મૌલાના મસૂદ અઝહર: જૈશના વડા (હાલમાં ઇસ્લામાબાદ/રાવલપિંડીમાં પાકિસ્તાની અધિકારીઓની રક્ષણાત્મક કસ્ટડીમાં)
મુફ્તી અબ્દુલ રઉફ અસગર: જૈશનો ડી-ફેક્ટો ચીફ.
યુસુફ અઝહર (ઉસ્તાદ ઘોરી): મસૂદ અઝહરનો સાળો અને જૈશની સશસ્ત્ર પાંખનો વડા.
મૌલાના અમ્માર: મસૂદ અઝહરના ભાઈ.
મૌલાના તલ્હા સૈફ: મસૂદ અઝહરના નાના ભાઈ.
મોહમ્મદ અબ્દુલ્લા બિન મસૂદ: મસૂદ અઝહરનો પુત્ર.
તાલીમ સુવિધાઓ
શસ્ત્ર તાલીમ: રાઇફલ, રોકેટ લોન્ચર અને વિસ્ફોટકોની તાલીમ. શારીરિક તાલીમ માટે જિમ્નેશિયમ (માર્ચ ૨૦૧૮ થી), સ્વિમિંગ પૂલ (જુલાઈ ૨૦૧૮ થી) અને ઊંડા પાણીમાં ડાઇવિંગ કોર્સ.
ધાર્મિક તાલીમ: મૌલાના રફીકુલ્લાહ, જે 2022 ના મધ્યથી મુખ્ય પ્રશિક્ષક છે, તેઓ કટ્ટરપંથી વિચારધારા શીખવે છે.
અન્ય તાલીમ: 6 દિવસની તીરંદાજી તાલીમ, ઘોડેસવારી (મે 2022 થી ઘોડાના તબેલા અને ઘોડેસવારીનું મેદાન) અને 'અલ હિજામા' કેન્દ્ર (2019 થી પ્રેશર કપિંગ થેરાપી).
આતંકવાદી પ્રવૃત્તિઓ: મરકઝ સુભાન અલ્લાહ 2019 ના પુલવામા હુમલાનું તાલીમ કેન્દ્ર હતું જેમાં 40 CRPF જવાનો શહીદ થયા હતા.
તાજેતરની પ્રવૃત્તિઓ
30 નવેમ્બર 2024: મૌલાના મસૂદ અઝહરે બે વર્ષ પછી મરકઝ સુભાન અલ્લાહ ખાતે જૈશ કેડર્સને સંબોધિત કર્યા. તેમણે ભારત વિરુદ્ધ ઉશ્કેરણીજનક નિવેદનો આપ્યા અને બાબરી મસ્જિદના ધ્વંસનો બદલો લેવાની માંગણીનો પુનરાવર્તિત કર્યો. આ કાર્યક્રમમાં મૌલાના તલ્હા સૈફ, મોહમ્મદ અબ્દુલ્લા બિન મસૂદ અને અન્ય જૈશ કાર્યકર્તાઓ હાજર હતા. મસૂદ અઝહરનું છેલ્લું જાહેર ભાષણ મરકઝ ઉસ્માન-ઓ-અલી ખાતે ખાત્મ-એ-નબુવ્વત પરિષદમાં હતું.
મરકઝ સુભાન અલ્લાહનું વ્યૂહાત્મક મહત્વ
આતંકવાદી કેન્દ્ર: આ જૈશનું સૌથી મહત્વપૂર્ણ ઓપરેશનલ અને તાલીમ કેન્દ્ર છે, જ્યાં આતંકવાદીઓને શસ્ત્રો, શારીરિક અને ધાર્મિક તાલીમ આપવામાં આવે છે. કેન્દ્રને પાકિસ્તાનની પ્રાંતીય અને સંઘીય સરકારોનું સમર્થન છે અને તે ISI ના આશ્રય હેઠળ કાર્ય કરે છે.
ઓપરેશન સિંદૂરમાં મરકઝ સુભાન અલ્લાહ પર હુમલો
ઓપરેશન સિંદૂર એ ભારત દ્વારા 7 મે 2025 ના રોજ શરૂ કરાયેલ એક સચોટ લશ્કરી કાર્યવાહી હતી, જેનો ઉદ્દેશ્ય જૈશ-એ-મોહમ્મદના આતંકવાદી માળખાને નષ્ટ કરવાનો હતો. આ કાર્યવાહી 22 એપ્રિલ 2025 ના રોજ પહેલગામમાં થયેલા આતંકવાદી હુમલાના જવાબમાં કરવામાં આવી હતી, જેમાં 26 લોકો માર્યા ગયા હતા. આ ઓપરેશનનું મુખ્ય લક્ષ્ય મરકઝ સુભાન અલ્લાહ હતું.
