ભારતમાં ભીખ માગવી એ ખૂબ જ જૂની અને મોટી સમસ્યા છે. ઘણીવાર તમને રસ્તાઓ, બસ સ્ટેશનો, ધાર્મિક સ્થળો અથવા ટ્રેનો વગેરેમાં ભિખારીઓ જોવા મળે છે. ગરીબી, બેરોજગારી, નિરક્ષરતા અથવા શારીરિક અપંગતાને કારણે તે બધા ભીખ માંગવા માટે મજબૂર છે. ક્યારેક આ ભિખારીઓ વાસ્તવિક હોય છે, પરંતુ ઘણીવાર તેમની પાસે એક આખી ગેંગ હોય છે, જેનો વ્યવસાય આ છે. આ બધી બાબતોને ધ્યાનમાં રાખીને, મિઝોરમ રાજ્યમાં ભીખ માગવા પર સંપૂર્ણપણે પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવી રહ્યો છે.
મિઝોરમમાં ગઈકાલે મિઝોરમ પ્રોહિબિશન ઓફ બેગરી બિલ 2025 પસાર કરવામાં આવ્યું છે. આ કાયદાનો હેતુ ફક્ત ભિખારીઓ પર પ્રતિબંધ મૂકવાનો નથી, પરંતુ તેમને આત્મનિર્ભર બનાવવાનો અને તેમને મદદ અને રોજગાર આપીને સમાજમાં ફરીથી સ્થાપિત કરવાનો છે.
મિઝોરમમાં ભિખારીઓ વધી શકે છે
જો આપણે આંકડાઓ પર નજર કરીએ તો, 2011 ની વસ્તી ગણતરી મુજબ, ભારતમાં 4 લાખથી વધુ ભિખારીઓ છે. તેમાં મહિલાઓ અને વૃદ્ધોની સંખ્યા પણ ઘણી વધારે છે. મોટાભાગના ભિખારીઓ પશ્ચિમ બંગાળ, ઉત્તર પ્રદેશ અને બિહારમાં જોવા મળે છે. સમાજ કલ્યાણ મંત્રી લાલરિનપુઈ કહે છે કે મિઝોરમમાં ખૂબ ઓછા ભિખારીઓ છે. તેનું કારણ અહીંનું મજબૂત સામાજિક માળખું, ચર્ચ અને NGO ની મદદ અને વિવિધ સરકારી યોજનાઓ છે.
પરંતુ ખૂબ જ ટૂંક સમયમાં ત્યાં સાઈરાંગ-સિહમુ રેલ્વે લાઇન શરૂ થવા જઈ રહી છે, જેનું ઉદ્ઘાટન પીએમ મોદી કરશે. આ પછી, અહીં ભિખારીઓની સંખ્યા વધી શકે છે. મોટાભાગના ભિખારી બહારથી આવી શકે છે.
પ્રાપ્તિ કેન્દ્ર મદદ કરશે
મિઝોરમ સરકારે રાજ્યને ભિખારી મુક્ત બનાવવા માટે એક મોટું પગલું ભર્યું છે. વિધાનસભામાં લાંબી ચર્ચા બાદ, એક નવો કાયદો પસાર કરવામાં આવ્યો, જે હેઠળ ભિખારીઓને રાજ્યમાંથી દૂર કરીને તેમના વતન અથવા રાજ્યોમાં મોકલવામાં આવશે. આ માટે, સરકાર રાજ્ય સ્તરીય રાહત બોર્ડની રચના કરશે, જે ભિખારીઓ માટે પ્રાપ્તિ કેન્દ્રો બનાવશે. ભિખારીઓને આ કેન્દ્રોમાં અસ્થાયી રૂપે રાખવામાં આવશે અને 24 કલાકની અંદર તેમના ઘરે પાછા મોકલવામાં આવશે.
આઈઝોલમાં હાલમાં કેટલા ભિખારીઓ છે?
સમાજ કલ્યાણ વિભાગ દ્વારા હાથ ધરાયેલા એક સર્વે મુજબ, મિઝોરમની રાજધાની આઈઝોલમાં 30 થી વધુ ભિખારીઓ છે. આમાંના ઘણા લોકો બિન-સ્થાનિક છે, જે અન્ય રાજ્યોથી આવ્યા છે. સરકારનું માનવું છે કે આ પગલું ફક્ત શહેરોમાં વ્યવસ્થા જ નહીં, પણ ભિખારીઓને સન્માનજનક જીવન જીવવામાં પણ મદદ કરશે.
