જોકે, આ વર્ષે ચોમાસાની શરૂઆત અપેક્ષા કરતાં નબળી રહી હોવાથી ખેડૂતો અને નિષ્ણાતોમાં ચિંતા વધી રહી છે. જૂનના ત્રીજા સપ્તાહ સુધી સામાન્ય રીતે દેશના મોટા ભાગના વિસ્તારોમાં સારો વરસાદ નોંધાતો હોય છે, પરંતુ આ વખતે વરસાદનું પ્રમાણ નોંધપાત્ર રીતે ઓછું રહ્યું છે.
સૌથી પહેલા ખેતી ક્ષેત્ર પર અસર
વરસાદમાં આવેલી આ ઘટાડાની અસર સૌથી પહેલા ખેતી ક્ષેત્ર પર જોવા મળી શકે છે. ઘણા ખેડૂતો ચોમાસાના પાણી પર નિર્ભર રહે છે અને વાવણીની શરૂઆત માટે યોગ્ય વરસાદની રાહ જોતા હોય છે. જો વરસાદ સમયસર અને પૂરતા પ્રમાણમાં ન પડે તો વાવણી મોડે શરૂ થાય છે, જેના કારણે પાકના ઉત્પાદન પર અસર પડી શકે છે. ખાસ કરીને ધાન, કપાસ, મગફળી અને સોયાબીન જેવા પાકો માટે પ્રારંભિક વરસાદ ખૂબ જ મહત્વનો માનવામાં આવે છે.
જળાશયોનું જળસ્તર વરસાદ પર આધારિત
વરસાદની અછત માત્ર ખેતરો પૂરતી મર્યાદિત નથી રહેતી. દેશના અનેક વિસ્તારોમાં તળાવો, નદીઓ અને જળાશયોનું જળસ્તર પણ વરસાદ પર આધારિત હોય છે. જો ચોમાસાની શરૂઆત નબળી રહે તો પીવાના પાણીની ઉપલબ્ધતા અને સિંચાઈ માટેના જળસંગ્રહ પર પણ અસર થઈ શકે છે. આગામી મહિનાઓમાં પાણીના સંચાલનને લઈને પડકારો વધી શકે છે.
વૈશ્વિક હવામાન પરિબળો જવાબદાર
હવામાન નિષ્ણાતોના મતે, આ સ્થિતિ પાછળ વૈશ્વિક હવામાન પરિબળો જવાબદાર હોઈ શકે છે. ખાસ કરીને પ્રશાંત મહાસાગરમાં સર્જાતી કેટલીક કુદરતી પ્રક્રિયાઓ વિશ્વના અનેક દેશોના હવામાનને અસર કરે છે. જ્યારે સમુદ્રના પાણીનું તાપમાન અસામાન્ય રીતે વધે છે ત્યારે વરસાદી પવનોની ગતિ અને દિશામાં ફેરફાર જોવા મળે છે. તેની સીધી અસર ભારતના ચોમાસા પર પણ પડી શકે છે.
હવામાન વિભાગ સતત પરિસ્થિતિ પર નજર રાખી રહ્યુ છે
જો કે ચોમાસાની શરૂઆત ધીમી રહી હોય, તો પણ સમગ્ર સિઝન માટે નિરાશ થવાની જરૂર નથી. હવામાન વિભાગ સતત પરિસ્થિતિ પર નજર રાખી રહ્યુ છે અને આગામી અઠવાડિયામાં વરસાદી પ્રવૃત્તિમાં વધારો થવાની સંભાવનાઓ વ્યક્ત કરી રહ્યો છે. જો જુલાઈ અને ઓગસ્ટ દરમિયાન સારો વરસાદ થાય તો શરૂઆતની ખામી ઘણી હદ સુધી પૂરી થઈ શકે છે.
આગામી દિવસોમાં વરસાદની સ્થિતિ દેશ માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ
આ સમયે ખેડૂતો માટે યોગ્ય આયોજન, પાણીનો સાવચેતીપૂર્વક ઉપયોગ અને હવામાન સંબંધિત સત્તાવાર માહિતી પર વિશ્વાસ રાખવો જરૂરી છે. ચોમાસામાં આવતી પાણીની દરેક બૂંદ કૃષિ અને જીવન માટે અમૂલ્ય છે, તેથી આગામી દિવસોમાં વરસાદની સ્થિતિ દેશ માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ રહેશે.
