- 1973માં ઇઝરાયેલ પર હુમલો ઇજિપ્ત અને સીરિયન સૈન્યએ કર્યો
- આ યુદ્ધમાં ઇજિપ્તના સૈનિકોએ સિનાઇ દ્વીપકલ્પમાં ઘૂસણખોરી કરી
- આ યુદ્ધ બાદ ઇઝરાયેલે પહેલા કરતા વધુ વિસ્તાર મેળવ્યો
ઈઝરાયેલમાં પેલેસ્ટિનિયન આતંકવાદી સંગઠન હમાસના હુમલામાં 500થી વધુ લોકોના મોત થયા છે. જવાબી કાર્યવાહીમાં ગાઝા પટ્ટીમાં પણ લગભગ 250થી વધું લોકો માર્યા ગયા છે. આ સિવાય બંને તરફથી લગભગ 3500 લોકો ઘાયલ થયા છે. શનિવારની સવારે ઇઝરાયેલમાં થયેલા હુમલાએ 50 વર્ષ પહેલાં થયેલા યોમ કિપ્પુર યુદ્ધની યાદો તાજી કરી હતી જે આવી જ રીતે થયું હતું.
શનિવારે જ્યારે ઈઝરાયેલમાં યહૂદી ધર્મના લોકો રજા મનાવવાની યોજના બનાવી રહ્યા હતા ત્યારે પેલેસ્ટિનિયન આતંકવાદી સંગઠન હમાસે ગાઝા પટ્ટીમાંથી ઈઝરાયેલ તરફ હજારો રોકેટ છોડ્યા હતા. આ સાથે હમાસના લડવૈયાઓ ઈઝરાયેલની સરહદમાં ઘૂસી ગયા હતા. આ સમયગાળા દરમિયાન હમાસે ઘણા ઇઝરાયેલ નાગરિકો અને સૈનિકોને બંધક બનાવ્યા હોવાનો દાવો પણ કર્યો છે.
હમાસે ઓપરેશન 'અલ-અક્સા ફ્લડ' શરૂ કર્યું
તમને જણાવી દઈએ કે હમાસે 7 ઓક્ટોબરે ઈઝરાયેલ પર અચાનક હુમલો શરૂ કર્યો હતો. માત્ર 20 મિનિટમાં 5 હજાર રોકેટ છોડવામાં આવ્યા હતા. આ સિવાય હમાસે દક્ષિણ ઇઝરાયેલમાં પણ ઘૂસણખોરી કરી હતી. તેણે પોતાના હુમલાને 'અલ-અક્સા ફ્લડ ઓપરેશન' નામ આપ્યું છે. હમાસના હુમલા બાદ ઈઝરાયેલે 'યુદ્ધ' જાહેર કર્યું હતું. વડા પ્રધાન બેન્જામિન નેતન્યાહુએ જાહેરાત કરી કે તેમનો દેશ તેના દુશ્મન પાસેથી અભૂતપૂર્વ કિંમત લેશે. ઈઝરાયેલે તેના દુશ્મનો સામે 'ઓપરેશન આયર્ન સ્વોર્ડ્સ' શરૂ કર્યું છે. હમાસના હુમલાએ ઈઝરાયેલના લોકોને 50 વર્ષ પહેલા થયેલા યોમ કિપ્પુર યુદ્ધની યાદ અપાવી હતૂ.
યોમ કિપ્પુર યુદ્ધ શું હતું?
1973માં ઇઝરાયેલ પર હુમલો ઇજિપ્ત અને સીરિયન સૈન્ય દ્વારા કરવામાં આવ્યો હતો. મધ્ય પૂર્વમાં ફાટી નીકળેલા આ યુદ્ધમાં ઇજિપ્તના સૈનિકોએ સિનાઇ દ્વીપકલ્પમાં ઘૂસણખોરી કરી હતી અને સીરિયન સૈનિકોએ ગોલાન હાઇટ્સમાં પ્રવેશ કર્યો હતો. આ યુદ્ધ યહુદી ધર્મના સૌથી પવિત્ર દિવસે થયું હતું. આ યુદ્ધમાં આરબ દળો 1967માં ત્રીજા આરબ-ઇઝરાયેલ યુદ્ધ દરમિયાન ગુમાવેલા પ્રદેશને ફરીથી મેળવવાની આશા રાખતા હતા. આ સેનાઓએ યુદ્ધવિરામની રેખાઓ પાર કર્યા પછી યુદ્ધ શરૂ થયું હતું.
યુદ્ધ પછી શું થયું?
યોમ કિપ્પુર યુદ્ધે શાંતિ સમાધાનના ભાવિ પ્રયાસો માટે મંચ નક્કી કર્યો હતો પરંતુ તે સામેલ તમામ દેશો માટે મોંઘુ સાબિત થયું હતું. આ યુદ્ધ બાદ ઇઝરાયેલે પહેલા કરતા વધુ વિસ્તાર મેળવ્યો હતો પરંતુ આ પછી પણ તૈયારીના અભાવને કારણે તેની આકરી ટીકા થઈ હતી.
અમેરિકન યુનિવર્સિટી સ્કૂલ ઓફ ઈન્ટરનેશનલ સ્ટડીઝના પ્રોફેસર બોઝ એત્ઝીલીએ યુદ્ધની 50મી વર્ષગાંઠ પર યુનિવર્સિટીના પ્રકાશનમાં લખ્યું હતું કે, ઈજિપ્ત અને ઈઝરાયેલ બંને માટે યુદ્ધમાંથી મુખ્ય પાઠ એ છે કે તેમની વચ્ચેનું બીજું યુદ્ધ ખજાના અને બંનેમાં ખૂબ ખર્ચાળ હશે.
