ઈરાન અને ઈઝરાયેલ વચ્ચે વધતા જતા તણાવે હવે સમગ્ર વિશ્વના અર્થતંત્રને જોખમમાં મૂકી દીધું છે. ખાસ કરીને મધ્ય પૂર્વમાં ઉર્જા પુરવઠા માટેની 'જીવનરેખા' ગણાતી હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ (Hormuz Strait) માં ઈરાનના ડ્રોન અને વિસ્ફોટક બોટ હુમલાઓએ વૈશ્વિક વેપારને ઠપ્પ કરી દીધો છે. આ સંજોગોમાં વિશ્વના છ અગ્રણી દેશોએ હવે ઈરાન સામે એકજૂથ થઈને આ મહત્વપૂર્ણ દરિયાઈ માર્ગને સુરક્ષિત કરવાનો સંકલ્પ કર્યો છે.
છ દેશોનું મહાગઠબંધન
બ્રિટન, ફ્રાન્સ, જર્મની, ઈટાલી, નેધરલેન્ડ અને જાપાને એક સંયુક્ત નિવેદન જારી કરીને ઈરાની હુમલાઓની સખત નિંદા કરી છે. આ દેશોએ હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ દ્વારા વાણિજ્યિક જહાજોના સલામત માર્ગ માટે લશ્કરી અને રાજદ્વારી સમર્થન આપવાનું વચન આપ્યું છે. આ ગઠબંધનનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય ઈરાનના અવરોધોને દૂર કરી વૈશ્વિક ઉર્જા બજારને સ્થિર કરવાનો અને દરિયાઈ ટ્રાફિકને પુનઃસ્થાપિત કરવાનો છે.
આર્થિક નુકસાન અને અસરો
તાજેતરમાં કતાર અને સાઉદી અરેબિયાના ઓઈલ અને ગેસ પ્લાન્ટ્સ પર થયેલા હુમલાઓએ વિશ્વને હચમચાવી દીધું છે. 'કતાર એનર્જી'ના અહેવાલ મુજબ, આ હુમલાઓને કારણે તેમની LNG (લિક્વિફાઈડ નેચરલ ગેસ) નિકાસ ક્ષમતામાં 17% નો ઘટાડો થયો છે, જેનાથી વાર્ષિક અંદાજે $20 બિલિયન નું મોટું આર્થિક નુકસાન થયું છે. હોર્મુઝ સ્ટ્રેટની બહાર હાલમાં સેંકડો જહાજો ફસાયેલા છે, જેના કારણે ભારત જેવા દેશોમાં ઈંધણના પુરવઠા પર માઠી અસર પડવાની ભીતિ સેવાઈ રહી છે.
ઉર્જા ઉત્પાદન વધારવાની વ્યૂહરચના
બજારમાં તેલ અને ગેસની અછત ન સર્જાય તે માટે યુરોપિયન દેશો અને જાપાને અન્ય ઉત્પાદક દેશો સાથે મળીને ઉત્પાદન વધારવાની તૈયારી બતાવી છે. તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે તેઓ વૈશ્વિક બજાર પરનું દબાણ ઓછું કરવા માટે તમામ શક્ય પગલાં લેશે. આ દેશોએ ઈરાનને ચેતવણી આપી છે કે નાગરિક માળખાકીય સુવિધાઓ અને વેપારી જહાજો પરના હુમલાઓ આંતરરાષ્ટ્રીય શાંતિ માટે સીધો ખતરો છે.
આ પણ વાંચોઃ Iran-Israel યુદ્ધને કારણે કુદરતી ગેસ, ઓઇલ અને પેટ્રોલના ભાવ આસમાને, જાણો ભારતની શું સ્થિતિ?
