વૈશ્વિક નાણાકીય બજારમાં અત્યારે સૌથી વધુ ચર્ચા ચીનની સોનાની ખરીદીની થઈ રહી છે. ચીનની સેન્ટ્રલ બેંક, 'પીપલ્સ બેંક ઓફ ચાઇના' (PBOC) એ સતત 18 મહિના સુધી સોનાના ભંડારમાં વધારો કરીને સમગ્ર વિશ્વને આશ્ચર્યચકિત કરી દીધું છે. એપ્રિલ 2026 સુધીના આંકડા મુજબ, ચીન હવે માત્ર સોનાનું ખરીદનાર દેશ નથી રહ્યો, પરંતુ વૈશ્વિક બજારને પ્રભાવિત કરી શકે તેવી શક્તિ તરીકે ઉભરી આવ્યો છે.
ભંડારમાં વિક્રમી વધારો
એપ્રિલ 2026 ના એક જ મહિનામાં ચીને 8 ટન સોનાની ખરીદી કરી છે. આ સાથે જ ચીનનો સત્તાવાર સોનાનો ભંડાર વધીને 72.8 મિલિયન ટ્રોય ઔંસ પર પહોંચી ગયો છે. માર્ચના અંત સુધીમાં આ અનામત ભંડારનું અંદાજિત મૂલ્ય $342.6 બિલિયન જેટલું આંકવામાં આવ્યું હતું. સોનાના આસમાને પહોંચેલા ભાવો છતાં ચીનનું આ આક્રમક વલણ તેની ગંભીરતા દર્શાવે છે.
ડોલર સામે 'રક્ષણાત્મક કવચ'
નિષ્ણાતોના મતે, ચીનની આ ખરીદી પાછળ માત્ર રોકાણનો હેતુ નથી, પરંતુ એક ઊંડી આર્થિક વ્યૂહરચના છે. અમેરિકા અને ચીન વચ્ચેના વધતા તણાવને જોતા, બેઇજિંગ હવે યુએસ ડોલર પરની પોતાની નિર્ભરતા ઘટાડવા માંગે છે. રશિયા-યુક્રેન યુદ્ધ દરમિયાન જે રીતે પશ્ચિમી દેશોએ આર્થિક પ્રતિબંધો લગાવ્યા, તેનાથી બોધપાઠ લઈને ચીન તેના વિદેશી હૂંડિયામણને સોનામાં રૂપાંતરિત કરી રહ્યું છે. સોનું એક એવી સંપત્તિ છે જેને કોઈ દેશ આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે સહેલાઈથી ફ્રીઝ કરી શકતો નથી, જે ચીન માટે એક સુરક્ષિત કવચ સાબિત થઈ શકે છે.
ચલણ 'યુઆન' ને વૈશ્વિક સ્તરે મજબૂત બનાવવાનો હેતુ
ચીનનો બીજો મુખ્ય હેતુ પોતાના ચલણ 'યુઆન' ને વૈશ્વિક સ્તરે મજબૂત બનાવવાનો છે. વિશ્વના વેપારમાં ડોલરના વર્ચસ્વને પડકારવા માટે ચીન ઈચ્છે છે કે વધુમાં વધુ દેશો યુઆનમાં વ્યવહાર કરે. મજબૂત સોનાનો ભંડાર જે-તે દેશની નાણાકીય સ્થિરતા અને વિશ્વસનીયતાનું પ્રતીક માનવામાં આવે છે, જે ચીનના આ મહત્વાકાંક્ષી લક્ષ્યમાં મદદરૂપ થશે.
બજાર પર આની શું અસર?
ચીનની આ સતત ખરીદીને કારણે સોનાના ભાવમાં તેજી જોવા મળી રહી છે. માત્ર સેન્ટ્રલ બેંક જ નહીં, પણ ચીનના સામાન્ય રોકાણકારો પણ સોના તરફ વળ્યા છે. જોકે, ચીન હાલ બજારમાં કોઈ મોટો ફેરફાર લાવવાને બદલે ધીમે ધીમે અને મક્કમતાથી પોતાનો સુરક્ષિત ભંડાર વધારી રહ્યું છે. ભવિષ્યની કોઈ પણ આર્થિક અશાંતિ સામે લડવા માટે ચીન અત્યારથી જ પાયો મજબૂત કરી રહ્યું હોય તેમ જણાય છે.
આ પણ વાંચોઃ UP Weather Update: ઉત્તર પ્રદેશમાં વાવાઝોડાએ મચાવી તબાહી, 74 લોકોના મોત
