હિંદ મહાસાગરમાં તાજેતરમાં બનેલી એક ઘટના દક્ષિણ એશિયાના દેશોમાં સુરક્ષા અંગે ગંભીર ચર્ચાનો વિષય બની છે. માહિતી મુજબ United States ની સબમરીને Iranના એક યુદ્ધ જહાજ પર હુમલો કર્યો હતો, જેના કારણે જહાજ ડૂબી ગયું. આ ઘટના Indian Ocean માં Sri Lanka ના દરિયાકાંઠા નજીક બની હોવાનું જણાવવામાં આવે છે.
શ્રીલંકાના સાંસદ Namal Rajapaksa એ ગંભીર ચિંતા વ્યક્ત
આ ઘટનાને લઈને શ્રીલંકાના સાંસદ Namal Rajapaksa એ ગંભીર ચિંતા વ્યક્ત કરી છે. તેમના અનુસાર આ ઘટના ફક્ત શ્રીલંકા માટે જ નહીં પરંતુ India માટે પણ ચિંતાજનક બની શકે છે, કારણ કે હિંદ મહાસાગર ભારત માટે વ્યૂહાત્મક અને આર્થિક રીતે ખૂબ મહત્વનો દરિયાઈ માર્ગ છે.
ઘટના શું હતી?
માહિતી અનુસાર અમેરિકાની સબમરીને ઈરાની યુદ્ધ જહાજને ટોર્પિડો દ્વારા નિશાન બનાવ્યું હતું. આ હુમલાની પુષ્ટિ અમેરિકાના સંરક્ષણ સચિવ Pete Hegseth દ્વારા કરવામાં આવી હતી. તેમણે જણાવ્યું કે આ સૈન્ય કાર્યવાહી ખાસ વ્યૂહાત્મક કારણોને ધ્યાનમાં રાખીને કરવામાં આવી હતી. તે જ સમયે અમેરિકાના વરિષ્ઠ સૈન્ય અધિકારી Dan Kane એ આ કાર્યવાહીને ઐતિહાસિક ગણાવી હતી. હુમલા પછી જહાજ ઝડપથી ડૂબી ગયું અને ઘણા ક્રૂ સભ્યો સમુદ્રમાં ફસાઈ ગયા.
બચાવ કામગીરી
આ ઘટનાની જાણ થતાં જ શ્રીલંકાના નૌકાદળે બચાવ કામગીરી શરૂ કરી હતી. શ્રીલંકાના વિદેશ મંત્રી Vijitha Herath એ જણાવ્યું કે જહાજમાંથી કટોકટી સંદેશ મળ્યા બાદ તરત જ બચાવ ટીમ મોકલવામાં આવી હતી. શ્રીલંકાના નૌકાદળે 32 ઈરાની ખલાસીઓને સુરક્ષિત રીતે બચાવી લીધા છે, પરંતુ હજુ પણ કેટલાક ક્રૂ સભ્યો ગુમ હોવાનું માનવામાં આવે છે.
ભારત માટે કેમ ચિંતા?
આ ઘટના ભારત માટે અનેક કારણોસર મહત્વપૂર્ણ છે. હિંદ મહાસાગર ભારત માટે મુખ્ય વેપાર માર્ગ છે. ભારત તેની તેલ અને ઊર્જાની જરૂરિયાતોનો મોટો હિસ્સો સમુદ્ર માર્ગે આયાત કરે છે. જો આ વિસ્તારમાં લશ્કરી તણાવ વધે છે, તો તે દરિયાઈ વેપાર માર્ગો અને તેલ પુરવઠાને અસર કરી શકે છે. પરિણામે ભારતની ઊર્જા સુરક્ષા અને વેપાર પર અસર થવાની શક્યતા રહે છે. સાથે સાથે હિંદ મહાસાગર વિસ્તાર વૈશ્વિક રાજકીય સ્પર્ધાનું કેન્દ્ર પણ બની રહ્યો છે. અહીં વિવિધ દેશોની નૌકાદળ હાજરી વધી રહી છે, જેના કારણે શક્તિ સંતુલનમાં ફેરફાર થઈ રહ્યો છે.
શ્રીલંકામાં રાજકીય ચર્ચા
આ ઘટનાને લઈને Namal Rajapaksa એ શ્રીલંકાની સરકારને પણ સવાલો પૂછ્યા છે. તેમણે પૂછ્યું કે શું સરકારને આ હુમલા વિશે અગાઉથી જાણ હતી કે નહીં. તેમણે જણાવ્યું કે જો સરકારને અગાઉથી માહિતી હતી તો તે જનતા અને સંસદથી કેમ છુપાવવામાં આવી. અને જો સરકારને કોઈ માહિતી ન હતી તો એ વધુ ગંભીર બાબત છે કે દેશના દરિયાકાંઠા નજીક આવી મોટી સૈન્ય કાર્યવાહી કેવી રીતે થઈ.
દક્ષિણ એશિયા માટે સંદેશ
નમલ રાજપક્ષેના જણાવ્યા અનુસાર દક્ષિણ એશિયાના દેશોએ આ ઘટનાને ગંભીરતાથી લેવી જોઈએ. તેમની માન્યતા છે કે ભારત સહિત આ વિસ્તારમાં આવેલા દેશોએ મળીને દરિયાઈ સુરક્ષા અને પ્રાદેશિક સ્થિરતા માટે સંકલિત વ્યૂહરચના બનાવવી જોઈએ.
હિંદ મહાસાગર હવે વધુ મહત્વપૂર્ણ
વિશ્વ રાજકારણમાં વધતા તણાવ વચ્ચે હિંદ મહાસાગર હવે વધુ મહત્વપૂર્ણ બની રહ્યો છે. આવી ઘટનાઓ એ સંકેત આપે છે કે ભવિષ્યમાં આ વિસ્તારમાં વધુ સૈન્ય પ્રવૃત્તિ જોવા મળી શકે છે. તેથી ભારત અને દક્ષિણ એશિયાના દેશો માટે દરિયાઈ સુરક્ષા, રાજદ્વારી સહકાર અને ઊર્જા સુરક્ષા પર વધુ ધ્યાન આપવું આવશ્યક બની રહ્યું છે.
આ પણ વાંચો : Iran Israel War : કતારનો ગેસ શટડાઉન! શું ભારતમાં CNG-PNG થશે મોંઘા?