અમેરિકાના મધ્યસત્રની ચૂંટણીમાં રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પની રિપબ્લિકન પાર્ટીને મોટો રાજકીય ઝટકો લાગ્યો છે. ત્રણ નવેમ્બરે યોજાયેલી ચૂંટણીમાં ડેમોક્રેટિક પાર્ટીએ સંસદનાં બંને ગૃહો પર નિયંત્રણ મેળવી લીધું છે. આ પરિણામો વચ્ચે ઈરાને અમેરિકાને ચેતવણી આપી છે કે જો ફરી હુમલો થશે તો આ વખતે જવાબ વધુ વ્યાપક અને આકરો હશે. ઈરાનના નેતાઓએ અમેરિકાના મતદારોના નિર્ણયને યુદ્ધવિરોધી સંદેશ ગણાવ્યો છે.
બંને ગૃહોમાં ડેમોક્રેટ્સની જીત
મતગણતરીના તાજા આંકડા મુજબ, સેનેટમાં ડેમોક્રેટિક પાર્ટીને 54 બેઠકો મળી છે, જ્યારે રિપબ્લિકન પાર્ટીને 44 બેઠકો મળી છે. બાકીની બે બેઠકોનાં પરિણામો જાહેર થવાનાં બાકી હતાં. સેનેટમાં બહુમતી માટે 51 બેઠકો જરૂરી છે. બીજી તરફ, પ્રતિનિધિ ગૃહમાં ડેમોક્રેટ્સે 228 બેઠકો મેળવી છે અને રિપબ્લિકન પાર્ટી 139 બેઠકો પર રહી છે. આ ગૃહમાં બહુમતી માટે 218 બેઠકો જરૂરી છે. અહીં 68 બેઠકોની મતગણતરી બાકી હોવા છતાં ડેમોક્રેટ્સ બહુમતીનો આંકડો પાર કરી ચૂક્યા હતા.
ઈરાને અમેરિકાને શું ચેતવણી આપી?
ઈરાનના વિદેશ મંત્રાલયના પ્રવક્તા ઇસ્માઇલ બઘાઈએ સોશિયલ મીડિયા એક્સ પર લખ્યું કે અમેરિકા જો હકીકત અને ઇતિહાસમાંથી બોધપાઠ નહીં લે અને જોખમી રસ્તે આગળ વધશે તો તેને ભારે કિંમત ચૂકવવી પડશે. તેમણે ચેતવણી આપી કે આ મોટી ભૂલનાં પરિણામો અત્યાર સુધી જોવામાં આવ્યાં છે તેના કરતાં પણ ગંભીર હોઈ શકે છે.
ઈરાનના સર્વોચ્ચ નેતા મોજતબા ખામેનેઈએ પણ કહ્યું કે અમેરિકાની સત્તામાં પક્ષ બદલાય એટલે વોશિંગ્ટનની ઈરાન અંગેની નીતિ બદલાઈ જશે એવું માનવું ભૂલ છે. તેમના મતે, અમેરિકાની દુશ્મનાવટ ચૂંટણીનાં પરિણામોથી ખતમ થવાની નથી. જો અમેરિકા ફરી ઈરાન પર હુમલો કરશે તો ઈરાનનો જવાબ ઘણો મોટા પાયે હશે. તેમણે હોર્મુઝની ખાડી અને વિસ્તારમાં આવેલા અમેરિકી સૈન્ય મથકોનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો.
ટ્રમ્પે યુદ્ધની અસર સ્વીકારી
ચૂંટણી પહેલાં ટ્રમ્પે કહ્યું હતું કે અમેરિકા પાસે ઈરાન પર તાત્કાલિક હુમલો કરવાની કોઈ યોજના નથી, પરંતુ જરૂર પડે તો કાર્યવાહી માટે તૈયાર છે. પરિણામો બાદ તેમણે સ્વીકાર્યું કે ઈરાન સાથેના યુદ્ધની અસર મતદાન પર પડી હોઈ શકે છે. ઉપપ્રમુખ જેડી વેન્સે પણ રિપબ્લિકન પાર્ટીની હાર પાછળ યુદ્ધને એક કારણ ગણાવ્યું. ચૂંટણીમાં મોંઘવારી, જીવનજરૂરી વસ્તુઓના વધતા ભાવ અને ઈરાન યુદ્ધ મતદારોની ચિંતાના મુખ્ય મુદ્દા રહ્યા હતા. યુદ્ધને કારણે ઇંધણના ભાવ વધ્યા હોવાની અસર પણ મતદારોના વલણમાં જોવા મળી. ડેમોક્રેટ્સે આ મુદ્દાઓ પર સરકારને ઘેરી હતી.
હવે ડેમોક્રેટ્સ સંસદમાં તપાસ શરૂ કરી શકે છે, ટ્રમ્પના કેટલાક નિર્ણયોને અટકાવી શકે છે અને સરકારી નિમણૂકો પર અસર પાડી શકે છે. જોકે, રાષ્ટ્રપતિ તરીકે ટ્રમ્પ પાસે કાયદા પર વીટો કરવાની સત્તા યથાવત રહેશે. આમ, ચૂંટણી પછી અમેરિકાની અંદરની રાજકીય ખેંચતાણ અને ઈરાન સાથેનો તણાવ બંને વધવાની શક્યતા છે. દુનિયાની નજર હવે વોશિંગ્ટન અને તેહરાનનાં આગામી પગલાં પર રહેશે.
આ પણ વાંચો: Explainer : અમેરિકામાં ડેમોક્રેટ્સની સરસાઈથી ટ્રમ્પ સામે 5 મોટા પડકાર, ભારતીય મૂળના ઉમેદવારોનો દબદબો, ભારતને શું અસર ?
