મધ્ય પૂર્વમાં ચાલી રહેલા સંઘર્ષે હવે એક નવો અને અત્યંત જોખમી વળાંક લીધો છે. અત્યાર સુધી લેબનોન, ગાઝા અને સીરિયા સુધી સીમિત દેખાતું આ યુદ્ધ હવે ભૌગોલિક સીમાઓ વટાવીને કેસ્પિયન સમુદ્ર સુધી પહોંચી ગયું છે. ઈઝરાયલે પહેલીવાર કેસ્પિયન સમુદ્રમાં ઓપરેશન હાથ ધરીને રશિયા અને ઈરાન વચ્ચેની સૌથી મહત્વપૂર્ણ શસ્ત્ર સપ્લાય લાઇન પર મોટો હુમલો કર્યો છે. આ હુમલો માત્ર સૈન્ય કાર્યવાહી નથી, પરંતુ વૈશ્વિક સ્તરે એક મોટો વ્યૂહાત્મક સંદેશ છે.

શા માટે કેસ્પિયન સમુદ્ર મહત્વનો છે?

કેસ્પિયન સમુદ્ર વિશ્વનો સૌથી મોટો આંતરિક જળસ્ત્રોત છે અને તે લાંબા સમયથી રશિયા અને ઈરાન માટે એક 'સુરક્ષિત કોરિડોર' તરીકે ઓળખાય છે. આ વિસ્તાર અમેરિકી નૌકાદળની પહોંચથી દૂર હોવાને કારણે, બંને દેશો કોઈપણ આંતરરાષ્ટ્રીય દખલગીરી વિના અહીંથી શસ્ત્રોની હેરાફેરી કરતા હતા. અહેવાલો મુજબ, આ માર્ગ દ્વારા 3 લાખથી વધુ તોપખાનાના શેલ અને લગભગ 10 લાખ રાઉન્ડ દારૂગોળો રશિયા મોકલવામાં આવ્યો હતો. ખાસ કરીને ઈરાનના 'શાહેદ' ડ્રોન, જેનો ઉપયોગ રશિયા યુક્રેન સામે કરી રહ્યું છે, તે આ જ માર્ગે સપ્લાય કરવામાં આવતા હતા.

હુમલાની તીવ્રતા અને નુકસાન

ઈઝરાયલે ઈરાનના કેસ્પિયન કિનારે આવેલા વ્યૂહાત્મક રીતે મહત્વપૂર્ણ બંદર અંઝાલી પર અનેક મિસાઈલો છોડી હતી. આ હુમલામાં ઈરાની નૌકાદળના કમાન્ડ સેન્ટરો, શિપયાર્ડ્સ, રિપેરિંગ સુવિધાઓ અને અનેક યુદ્ધ જહાજોને નિશાન બનાવવામાં આવ્યા છે. સેટેલાઇટ તસવીરો અને દ્રશ્ય પુરાવાઓ સૂચવે છે કે આ હુમલામાં નૌકાદળના માળખાગત ઢાંચાને વ્યાપક નુકસાન થયું છે અને અનેક જહાજો નાશ પામ્યા છે.

રશિયા-ઈરાનના ગઠબંધનને તોડી પાડવાના પ્રયાસો

આ હુમલાએ રશિયા અને ઈરાન વચ્ચેના ગાઢ લશ્કરી જોડાણને ખુલ્લું પાડી દીધું છે. રશિયા ઈરાનને સેટેલાઇટ ઇન્ટેલિજન્સ અને અદ્યતન ડ્રોન ટેકનોલોજી પૂરી પાડી રહ્યું હતું, જેના બદલામાં ઈરાન તેને દારૂગોળો આપતું હતું. ઈઝરાયલના આ પગલાથી માત્ર શસ્ત્રોનો પુરવઠો જ નહીં, પરંતુ આર્થિક વ્યવહારો પણ પ્રભાવિત થશે, કારણ કે આ માર્ગ ઘઉં અને અન્ય આવશ્યક ચીજવસ્તુઓના વેપાર માટે પણ વપરાતો હતો.

આ પણ વાંચોઃ World News : ચીનના વધતા પ્રભાવ વચ્ચે અમેરિકાએ કહ્યું 'ભારત શાંતિ માટે મહત્વનું'