AIના વધતા ચલણને કારણે વિશ્વભરમાં લાખો લોકોની નોકરીઓ છીનવાઈ ગઈ છે અને આ ટ્રેન્ડ ઝડપથી વધી રહ્યો છે. વિશ્વની મોટી કંપનીઓ 'કોસ્ટ કટિંગ' (ખર્ચ ઘટાડવા) અને અદ્યતન ટેકનોલોજીના નામે લોકોના કામને AI દ્વારા રિપ્લેસ કરી રહી છે. જેના કારણે ભવિષ્યમાં લોકોને પોતાની નોકરી અંગે ચિંતા વધવા લાગી છે.
ચીનની એક અદાલતે આ બાબતે ઐતિહાસિક ચુકાદો આપ્યો છે. કોર્ટે ઠેરવ્યું છે કે ચીની કંપનીઓ કાયદેસર રીતે કર્મચારીઓને માત્ર એટલા માટે નોકરીમાંથી કાઢી શકતી નથી કે તેમની જગ્યાએ પૈસા બચાવવા માટે AIનો ઉપયોગ કરી શકાય. ટેક સેક્ટરમાં ઓટોમેશનના વધતા ટ્રેન્ડ વચ્ચે આ નિર્ણય કામદારોના અધિકારો માટે એક મહત્વનું ઉદાહરણ બની ગયો છે. હાંગઝોઉની અદાલતે એક ટેક કંપનીના એ પગલાને 'ગેરકાયદેસર રીતે નોકરીમાંથી હાંકી કાઢવા' સમાન ગણાવ્યું છે, જેમાં કંપનીએ એક કર્મચારીને બીજું કામ સોંપી દીધું હતું અને તેના પગારમાં મોટો ઘટાડો કર્યો હતો, કારણ કે તેનું કામ AI દ્વારા થઈ શકતું હતું. આ વિવાદનું અંતિમ પરિણામ કર્મચારીને નોકરીમાંથી કાઢી મૂકવા તરીકે આવ્યું હતું.
આ ચુકાદો હાંગઝોઉ ઇન્ટરમીડિએટ પીપલ્સ કોર્ટ દ્વારા આપવામાં આવ્યો હતો. કોર્ટે મંગળવારે આ કેસને ૧ મેના રોજ ઉજવવામાં આવતા 'આંતરરાષ્ટ્રીય શ્રમિક દિવસ' પહેલાં, AI કંપનીઓ અને કર્મચારીઓના અધિકારોના રક્ષણના ખાસ ઉદાહરણોના સમૂહ તરીકે જાહેર કર્યો છે.
કયા કેસમાં આ નિર્ણય લેવાયો?
આ બધું ત્યારે શરૂ થયું જ્યારે ઝોઉ નામના એક કર્મચારીએ કથિત રીતે ૨૦૨૨ માં એક AI સંબંધિત કંપનીમાં ક્વોલિટી એશ્યોરન્સ સુપરવાઇઝર તરીકે કામ શરૂ કર્યું હતું અને તેને દર મહિને ૨૫,૦૦૦ યુઆન મળતા હતા. તેના કામમાં મોટા લેંગ્વેજ મોડલ્સ (LLMs) સાથે મળીને કામ કરવું, તેમના આઉટપુટની સમીક્ષા કરવી અને સચોટતા સુનિશ્ચિત કરવા માટે ગેરકાયદેસર કે વાંધાજનક સામગ્રીને ફિલ્ટર કરવાનો સમાવેશ થતો હતો.
પરંતુ સમય જતાં, કંપનીએ તેના કામના કેટલાક ભાગો સંભાળવા માટે AIનો ઉપયોગ કરવાનું શરૂ કર્યું અને તેનો પગાર ઘટાડીને ૧૫,૦૦૦ યુઆન કરી દીધો. સાથે જ તેને કોઈ નીચલા સ્તરના કામમાં મોકલવા માંગતા હતા, પરંતુ ઝોઉએ આ ફેરફારનો ઇનકાર કર્યો અને દલીલ કરી કે નવી ભૂમિકા અને પગારમાં ઘટાડો અયોગ્ય હતો. ત્યારબાદ કંપનીએ સંગઠનાત્મક પુનર્ગઠન અને કર્મચારીઓની ઓછી જરૂરિયાતનું કારણ આપીને તેનો કોન્ટ્રાક્ટ ખતમ કરી દીધો અને વળતરની ઓફર કરી.
ઝોઉએ પોતાના હક માટે લડાઈ લડી
ઝોઉએ નોકરીમાંથી કાઢી મૂકવા અને વળતર - બંનેને પડકાર્યા અને આ વિવાદને કમિટીમાં લઈ ગયો. મધ્યસ્થી પેનલે તેની તરફેણમાં ચુકાદો આપ્યો, નોકરીમાંથી કાઢી મૂકવાની પ્રક્રિયાને ગેરકાયદેસર ગણાવી અને વધારાના વળતરના તેના દાવાને સમર્થન આપ્યું. આ પછી કંપની આ મામલાને કોર્ટમાં લઈ ગઈ અને બાદમાં હાંગઝોઉ ઇન્ટરમીડિએટ પીપલ્સ કોર્ટમાં અપીલ કરી, જ્યાં કોર્ટે આ અંતિમ અને કડક નિર્ણય સંભળાવ્યો.
આ પણ વાંચો:Operation Global Hunt:ભારતે લોન્ચ કર્યું ‘ઓપરેશન ગ્લોબલ હન્ટ’,વિદેશી ગુનેગારોને ભારત લવાશે
