Gaza: ગાઝા ક્ષેત્રમાં શાંતિ પુનઃસ્થાપિત કરવાના પ્રયાસો ચાલુ છે, અમેરિકા પણ શાંતિ કરાર માટે સક્રિયપણે કામ કરી રહ્યું છે. આ વચ્ચે ઇઝરાયલી વડા પ્રધાન બેન્જામિન નેતન્યાહૂએ જણાવ્યું હતું કે જ્યાં સુધી હમાસ સંપૂર્ણપણે શસ્ત્રો ન મૂકે ત્યાં સુધી ઇઝરાયલ ગાઝામાં તેની વર્તમાન સ્થિતિથી પીછેહઠ કરશે નહીં. તેમણે યુએસ રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ દ્વારા જાહેર કરાયેલા તાજેતરના શાંતિ પ્રસ્તાવ અંગે પણ પ્રશ્નો ઉઠાવ્યા હતા.
મંગળવારે નેતન્યાહૂ દ્વારા આપવામાં આવેલા નિવેદનોએ હમાસને નિઃશસ્ત્ર કરવા અંગેના કરાર પર વધુ શંકા વ્યક્ત કરી છે. આ કરાર અગાઉ આ ક્ષેત્રમાં સંઘર્ષને સમાપ્ત કરવા તરફ એક મોટી સફળતા તરીકે જોવામાં આવતો હતો. આને નેતન્યાહૂ અને ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્ર વચ્ચે મતભેદના એક દુર્લભ જાહેર ઉદાહરણ તરીકે પણ જોવામાં આવી રહ્યું છે.
ઇઝરાયલી ચૂંટણીઓમાં નેતન્યાહૂ માટે એક મોટો પડકાર
પ્રસ્તાવમાં હમાસને નિઃશસ્ત્ર કરવાની પ્રક્રિયા શરૂ કરવાની હાકલ કરવામાં આવી હતી, જ્યારે ઇઝરાયલને હુમલાઓ બંધ કરવા અને હાલમાં તેના કબજામાં રહેલા ગાઝાના લગભગ 60% ભાગમાંથી પાછા ખેંચવાની જરૂર હતી. તે ઓક્ટોબરના યુદ્ધવિરામ કરાર પર આધારિત હતું, જેણે મોટા લશ્કરી કાર્યવાહીનો અંત લાવ્યો અને ગાઝા પટ્ટીમાં રાખવામાં આવેલા બાકીના બંધકોને મુક્ત કરાવ્યા, જોકે પ્રક્રિયા અન્ય મોરચે અટકી ગઈ.
ઇઝરાયલમાં ઓક્ટોબરમાં ચૂંટણીઓ યોજાવાની છે. આજથી બે મહિના પછી અને નેતન્યાહૂ ફરીથી ચૂંટણી લડવા માટે એક કઠોર પડકારનો સામનો કરી રહ્યા છે. વડા પ્રધાને તેમના વલણને પુનરાવર્તિત કર્યું કે નિઃશસ્ત્રીકરણ પ્રક્રિયા પહેલા આવવી જોઈએ. તેમણે જણાવ્યું હતું કે ઇઝરાયલી દળો "પોતાની, તેમના પ્રદેશની અને તેમના નાગરિકોની સુરક્ષા માટે જે કંઈ જરૂરી હશે તે કરવાનું ચાલુ રાખશે." સોશિયલ મીડિયા પર પોસ્ટ કરાયેલા એક વીડિયોમાં પીએમ નેતન્યાહૂએ કહ્યું, "ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્રે અમને એક ડ્રાફ્ટ મોકલ્યો છે. પરંતુ અમે તેની સાથે સહમત નથી. તે અમારો ડ્રાફ્ટ નથી. અમે અમારી ટિપ્પણીઓ સબમિટ કરી છે, અને તે અમારો અભિપ્રાય છે."
ડઝનબંધ લોકો માટે સામૂહિક દફનવિધિ
અગાઉ, મંગળવારે, 2023 માં ગાઝામાં ઇઝરાયલી હુમલામાં માર્યા ગયેલા 100 થી વધુ લોકોના સામૂહિક દફનવિધિ માટે મોટી સંખ્યામાં પેલેસ્ટિનિયનો એકઠા થયા હતા. 22 નવેમ્બર, 2023 ના રોજ - હમાસ સાથે યુદ્ધ શરૂ થયાના અઠવાડિયા પછી ઇઝરાયલી લડાકુ વિમાનોએ ગાઝા શહેરના સાબ્રા પડોશ પર હુમલાઓનો ધસારો શરૂ કર્યો, જેમાં એક રહેણાંક વિસ્તાર સંપૂર્ણપણે નાશ પામ્યો અને 300 થી વધુ લોકો માર્યા ગયા.
હુમલા પછી તરત જ, મૂળભૂત સાધનો અને ખુલ્લા હાથે મૃતદેહોની શોધખોળ કરવામાં આવી, જેમાં લગભગ 40 મૃતદેહો મળ્યા, પરંતુ મોટાભાગના કાટમાળ નીચે દટાયેલા રહ્યા. હમાસ યુદ્ધના સૌથી ભયંકર હુમલાઓમાંના એકના પરિણામે થયેલા સામૂહિક જાનહાનિના સમાચાર પ્રારંભિક યુદ્ધવિરામ પહેલા ફેલાયેલી અરાજકતાને કારણે લોકો સુધી પહોંચવામાં દિવસો લાગ્યા.
કાટમાળમાંથી 40 બાળકો સહિત 112 લોકોના મૃતદેહ મળી આવ્યા
હમાસ સંચાલિત ગૃહ મંત્રાલય હેઠળ કાર્યરત બચાવ એજન્સી 'સિવિલ ડિફેન્સ' અનુસાર, બચાવકર્તાઓએ સપ્તાહના અંતે નાશ પામેલી ઇમારતોનું ખોદકામ કર્યું અને 40 બાળકો સહિત 112 પીડિતોના અવશેષો બહાર કાઢ્યા. એજન્સી જણાવે છે કે 157 મૃતદેહો હજુ પણ મળી શક્યા નથી.
અંતિમ સંસ્કારની નમાઝ પછી, એક વ્યક્તિએ જણાવ્યું, "માર્યા ગયેલા લોકોનો એકમાત્ર ગુનો એ હતો કે તેઓ તેમના ઘરોમાં રહ્યા અને જમીન પર પકડી રાખ્યા, તેઓ વિચારતા હતા કે તેમના ઘરો તેમનું રક્ષણ કરશે." હજુ પણ ગુમ થયેલા લોકો વિશે, એવું લાગે છે કે "જાણે તેમના મૃતદેહ કોઈ નિશાન વિના ગાયબ થઈ ગયા હોય." યુદ્ધના શરૂઆતના મહિનાઓ દરમિયાન માર્યા ગયેલા લોકોના મૃતદેહ હવે ધીમે ધીમે મળી રહ્યા છે, કારણ કે નાજુક યુદ્ધવિરામને કારણે ગાઝાના વિનાશ પામેલા ભાગો સુધી પહોંચવાના પ્રયાસો શક્ય બન્યા છે. આ મૃતદેહોની પુનઃપ્રાપ્તિથી યુદ્ધના મૃત્યુઆંકમાં વધારો થયો છે.
અત્યાર સુધીમાં 73,000 થી વધુ લોકો માર્યા ગયા
7 ઓક્ટોબર, 2023 ના રોજ, દક્ષિણ ઇઝરાયલ પર હમાસ દ્વારા કરવામાં આવેલા હુમલામાં આશરે 1200 લોકો માર્યા ગયા અને 251 લોકોને બંધક બનાવવામાં આવ્યા. ત્યારબાદ ઇઝરાયલે બદલો લેવા માટે હુમલો કર્યો, જેના પરિણામે હજારો લોકો માર્યા ગયા. ગાઝાના આરોગ્ય મંત્રાલયના જણાવ્યા અનુસાર, ઇઝરાયલની બદલો લેવાની કાર્યવાહીમાં આજ સુધી 73,377 થી વધુ પેલેસ્ટિનિયનો માર્યા ગયા છે, જેમાં યુદ્ધવિરામ શરૂ થયા પછી નોંધાયેલા મૃત્યુનો પણ સમાવેશ થાય છે.
મંત્રાલયના રેકોર્ડ વિભાગના વડા ઝહિર અલ-વાહિદીએ જણાવ્યું હતું કે, વિસ્તારમાં રહેતા સંબંધીઓના જણાવ્યા મુજબ, ઓછામાં ઓછા 7400 લોકો કાટમાળ નીચે દટાયેલા છે. અલ-વાહિદીએ નોંધ્યું હતું કે વાસ્તવિક આંકડો નોંધપાત્ર રીતે વધારે હોઈ શકે છે; કેટલાક કિસ્સાઓમાં, એક જ બોમ્બ વિસ્ફોટમાં આખા પરિવારોનો નાશ થયો હતો, ગુમ થયેલા વ્યક્તિઓની જાણ કરવા માટે કોઈ પાછળ નહોતું. મંગળવારે શોક વ્યક્ત કરનારા લોકો હસાયના અને અબુ શરિયા કુળો દ્વારા વસતા રહેણાંક વિસ્તારોના હતા; તેમાંથી ઘણા એકબીજા સાથે સંબંધિત હતા. ગાઝામાં ઓછામાં ઓછા 60 એવા પરિવારોની ઓળખ કરી છે જેમણે યુદ્ધના પહેલા ત્રણ મહિનામાં 25 કે તેથી વધુ સભ્યો ગુમાવ્યા હતા.
યુદ્ધવિરામ શરૂ થયા પછી 1252 લોકો માર્યા ગયા
ગાઝાના આરોગ્ય મંત્રાલયે જણાવ્યું છે કે યુદ્ધવિરામ અમલમાં આવ્યા પછી ઓછામાં ઓછા 1252 લોકો માર્યા ગયા છે. ગયા ઓક્ટોબરમાં થયેલા યુએસ સમર્થિત યુદ્ધવિરામ કરારમાં હમાસને તેના શસ્ત્રો છોડી દેવા અને ઇઝરાયલને ગાઝામાંથી પાછા ખેંચવા અંગેની જોગવાઈઓ સામેલ હતી. પાછા ખેંચવાનો પ્રસ્તાવ મૂકવામાં આવ્યો હતો. વધુમાં, આ યોજના હેઠળ એક આંતરરાષ્ટ્રીય દળ તૈનાત કરવાનો હતો અને એક સ્વતંત્ર પેલેસ્ટિનિયન વહીવટ શાસન અને પુનર્નિર્માણની દેખરેખ રાખવાનો હતો.
જોકે, યુદ્ધવિરામ વારંવાર અનિશ્ચિતતાનો સામનો કરે છે, કારણ કે ઇઝરાયલનું કહેવું છે કે બધું હમાસ ક્યારે અને કેવી રીતે શસ્ત્રો મૂકે છે તેના પર નિર્ભર છે, જ્યારે હમાસ આગ્રહ રાખે છે કે ઇઝરાયલે પહેલા તેના હુમલાઓ બંધ કરવા જોઈએ અને વિસ્તારમાંથી પાછા ખેંચવાનું શરૂ કરવું જોઈએ. બંને પક્ષો એકબીજા પર યુદ્ધવિરામની શરતોનું ઉલ્લંઘન કરવાનો આરોપ લગાવે છે.
આ પણ વાંચો: Strait of Hormuzનો વિવાદ ઉકેલાશે? અમેરિકા, ઈરાન અને ઓમાન વચ્ચે આજે થશે ડીલ!