અમેરિકાના ભૂતપૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના કાર્યકાળ દરમિયાન ભારત પર લાદવામાં આવેલા 25% ટેરિફ મુદ્દે હવે મહત્વપૂર્ણ સંકેતો મળી રહ્યા છે. યુએસના ટ્રેઝરી સેક્રેટરી સ્કોટ બેસન્ટે તાજેતરમાં આપેલા નિવેદનમાં કહ્યું છે કે આ ટેરિફ અમેરિકાના હિતમાં “ખૂબ સફળ” સાબિત થયો છે, પરંતુ તે કાયમી નથી.
રશિયા પાસેથી થતી તેલની ખરીદીમાં નોંધપાત્ર ઘટાડો
સ્કોટ બેસન્ટના જણાવ્યા અનુસાર, ભારત પર ટેરિફ લગાવ્યા બાદ રશિયા પાસેથી થતી તેલની ખરીદીમાં નોંધપાત્ર ઘટાડો થયો છે. અમેરિકાનો મુખ્ય ઉદ્દેશ રશિયા પર આર્થિક દબાણ વધારવાનો હતો, જેમાં ભારત જેવા મોટા તેલ આયાતક દેશોની ભૂમિકા મહત્વપૂર્ણ રહી છે. બેસન્ટે સ્પષ્ટ કહ્યું કે, “મને લાગે છે કે હવે આ ટેરિફ દૂર કરવાનો એક રસ્તો ઉપલબ્ધ છે.”
ભારત પર કેટલો ટેરિફ લાગુ છે?
હાલમાં અમેરિકા ભારતમાંથી આયાત થતી ઘણી ચીજવસ્તુઓ પર કુલ મળીને 50% સુધીનો ટેરિફ વસૂલ કરે છે. તેમાંનો 25% સામાન્ય ટેરિફ છે, જે ભારતની અંદાજે 55% નિકાસ પર લાગુ પડે છે. ઓગસ્ટ 2025થી વધારાના 25% “તેલ-સંબંધિત દંડ ટેરિફ” લાગુ કરવામાં આવ્યો છે, જે ખાસ કરીને રશિયન તેલ ખરીદી મુદ્દે દબાણ બનાવવા માટે હતો.
રશિયન તેલ અને વૈશ્વિક પ્રતિબંધો
અમેરિકા, G7 દેશો અને યુરોપિયન યુનિયનએ રશિયન તેલ માટે કિંમત મર્યાદા (Price Cap) લાગુ કરી છે. જાન્યુઆરી 2026 સુધી કિંમત મર્યાદા $47.60 પ્રતિ બેરલ રાખવામાં આવી છે. 1 ફેબ્રુઆરી 2026થી તેને ઘટાડીને $44.10 પ્રતિ બેરલ કરવામાં આવશે. જો રશિયન તેલ આ મર્યાદા કરતાં વધુ કિંમતે વેચાય, તો તેલ માટે વીમો, શિપિંગ અને નાણાકીય સેવાઓ ઉપલબ્ધ નહીં રહે — આ નિયમ ખૂબ જ કડક માનવામાં આવે છે.
ભારતની સ્થિતિ શું છે?
અમેરિકાનો દાવો છે કે આ દબાણને કારણે ભારતે રશિયન તેલની ખરીદીમાં ઘટાડો કર્યો છે. અહેવાલ મુજબ, રિલાયન્સ જેવી મોટી ભારતીય રિફાઇનરીઓએ જાન્યુઆરી 2026માં રશિયન તેલની ખરીદી બંધ કરી દીધી હતી. ભારત તરફથી સ્પષ્ટતા કરવામાં આવી છે કે દેશ પોતાની ઊર્જા જરૂરિયાતો રાષ્ટ્રીય હિત અને પોષણક્ષમ ભાવોને ધ્યાનમાં રાખીને નક્કી કરે છે. જોકે, અમેરિકા દ્વારા રજૂ કરાયેલા 500% ટેરિફ સંબંધિત નવા બિલ પર ભારત નજીકથી નજર રાખી રહ્યું છે.
આગળ શું થશે?
US ટ્રેઝરી સેક્રેટરીના સંકેત બાદ હવે એવી શક્યતા છે કે જો ભારત અને અમેરિકા વચ્ચે વાતચીત સફળ રહે, તો 25% ટેરિફ હટાવવામાં આવી શકે. આવું થાય તો બંને દેશો વચ્ચે વેપાર સંબંધોમાં મોટો સુધારો જોવા મળી શકે છે અને ભારતીય નિકાસકારોને મોટી રાહત મળશે.
આ પણ વાંચો : America બરફની ચાદરમાં ઢંકાયું, 15 રાજ્યોમાં કટોકટી, 21 કરોડ લોકો અસરગ્રસ્ત
