કેન્દ્ર સરકાર રવિવાર, 1 ફેબ્રુઆરી, 2026ના રોજ સવારે 11 વાગ્યે સંસદમાં કેન્દ્રીય બજેટ 2026 રજૂ કરવા જઈ રહી છે. પગારદાર લોકોને આ બજેટથી ઘણી અપેક્ષાઓ છે, ખાસ કરીને આવકવેરા સંબંધિત નિયમો અંગે. નિષ્ણાતો માને છે કે બજેટ 2026 દેશમાં વપરાશ વધારવા, ટેક્સ સિસ્ટમને સરળ બનાવવા અને ટેક્સ બેઝને વિસ્તૃત કરવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી શકે છે. જ્યારે બજેટમાં કોઈ મોટા ટેક્સ ઘટાડાની શક્યતા ઓછી માનવામાં આવે છે, ત્યારે કેટલાક વ્યવહારુ સુધારા અને નાના ફેરફારો પગારદાર ટેક્સપેયર્સને રાહત આપી શકે છે.
બજેટ 2026થી પગારદાર કર્મચારીઓને શું છે મોટી અપેક્ષાઓ?
1. ટેક્સ સ્લેબમાં મર્યાદિત રાહતની અપેક્ષા
ટેક્સ નિષ્ણાતોના મતે બજેટ 2026માં આવકવેરા સ્લેબમાં નોંધપાત્ર ઘટાડો થવાની શક્યતા ઓછી છે. આનું કારણ એ છે કે પાછલા બજેટમાં ટેક્સવેરા સ્લેબમાં નોંધપાત્ર ફેરફારો કરવામાં આવ્યા હતા. જોકે, એવી અપેક્ષા રાખવામાં આવે છે કે ફુગાવાને ધ્યાનમાં રાખીને સ્લેબને એડજસ્ટ કરવામાં આવશે, કારણ કે ફુગાવો ઘણીવાર લોકોની વાસ્તવિક ખરીદ શક્તિને આવક વધારવાથી અટકાવે છે, જેના કારણે ટેક્સપેયર્સ ઊંચા ટેક્સ સ્લેબમાં ધકેલાઈ જાય છે.
2. સ્ટાન્ડર્ડ ડિડક્શન વધારવાની માગ
નવી ટેક્સ વ્યવસ્થા હેઠળ સ્ટાન્ડર્ડ ડિડક્શન વર્તમાન રૂપિયા 75,000થી વધવાની ધારણા છે. છેલ્લો વધારો 2024ના બજેટમાં કરવામાં આવ્યો હતો. ફુગાવાને ધ્યાનમાં લેતા સ્ટાન્ડર્ડ ડિડક્શનમાં વધારો પગારદાર કર્મચારીઓની ખર્ચપાત્ર આવકમાં સીધો વધારો કરી શકે છે.
3. TDS સિસ્ટમને સરળ બનાવવાની શક્યતા
બજેટ 2026માં TDS દરમાં પણ તર્કસંગતતા લાવવાની અપેક્ષા છે. હાલમાં, વિવિધ પ્રકારના વ્યવહારો પર બહુવિધ TDS દર લાગુ પડે છે, જે સિસ્ટમને જટિલ બનાવે છે. નિષ્ણાતો માને છે કે સરકાર મોટાભાગના વ્યવહારો માટે 2-3 પ્રમાણભૂત TDS દરો લાગુ કરી શકે છે, જેનાથી કર પાલન સરળ બનશે.
4. જૂની ટેક્સ વ્યવસ્થા ચાલુ રહી શકે છે
સરકાર લાંબા ગાળે જૂની ટેક્સ વ્યવસ્થાને નાબૂદ કરવાનો સંકેત આપી રહી છે, પરંતુ 2026ના બજેટમાં તેને સંપૂર્ણપણે નાબૂદ કરવાની શક્યતા ઓછી છે. મોટી સંખ્યામાં ટેક્સપેયર્સ હજુ પણ જૂની વ્યવસ્થાને પસંદ કરે છે કારણ કે તે કપાત અને છૂટ આપે છે. તેથી, તેને અચાનક નહીં પણ ધીમે ધીમે દૂર કરી શકાય છે.
5. ટેક્સ વહીવટમાં વધુ સુધારાની અપેક્ષા
ટેક્સ કાયદાઓને વધુ સરળ અને વિવાદ નિરાકરણ સિસ્ટમને ઝડપી બનાવવાની જાહેરાત બજેટ 2026માં થવાની શક્યતા છે. વર્ષોથી ટેક્સ એસેસમેન્ટનું ડિજિટાઈઝેશન કરવામાં આવ્યું છે, જેનાથી પારદર્શિતા વધી છે, પરંતુ એસેસમેન્ટ અને અપીલના કેસોના નિકાલની ઝડપ એક મોટો પડકાર છે. સરકાર આ દિશામાં નવા સુધારાઓ રજૂ કરી શકે છે.
6. હોમ લોનના વ્યાજમાં છૂટ વધવાની અપેક્ષા
આવકવેરા કાયદાની કલમ 24(b) હેઠળ હોમ લોનના વ્યાજ માટે મહત્તમ કપાત મર્યાદા 2 લાખ રૂપિયા વધારવાની લાંબા સમયથી માગ કરવામાં આવી રહી છે. આ મર્યાદા લગભગ એક દાયકા પહેલા નક્કી કરવામાં આવી હતી અને હાલની મિલકતની કિંમતોની તુલનામાં તે ઓછી અસરકારક બની ગઈ છે.
7. આવકવેરા કાયદાઓને ડી-ક્રિમિનલાઈઝેશન કરવા તરફ પગલાં લેવાઈ શકે
બજેટ 2026માં આવકવેરા કાયદાઓને વધુ ગુનાહિત જાહેર કરવાની શક્યતા છે. પાછલા બજેટમાં TCS સંબંધિત કેટલીક જોગવાઈઓને ગુનાહિત જાહેર કરવામાં આવી હતી. તે જ રીતે, ઘણા તકનીકી ઉલ્લંઘનોને પણ ગુનાહિત કાર્યક્ષેત્રમાંથી દૂર કરવામાં આવી શકે છે.
8. કેપિટલ ગેન ટેક્સમાં અસ્પષ્ટતાઓ દૂર થવાની અપેક્ષા
મર્જર અને એક્વિઝિશન (M&A) સોદાઓમાં આકસ્મિક વિચારણાઓ (ભવિષ્યની શરતો પર આધારિત ચુકવણી) પર કેપિટલ ગેઈન ટેક્સ અંગે નોંધપાત્ર અસ્પષ્ટતા છે. નિષ્ણાતોને આશા છે કે બજેટ 2026 આ અંગે સ્પષ્ટ નિયમો રજૂ કરશે, જેનાથી આવા સોદાઓમાં ટેક્સની ગણતરીઓ સરળ બનશે.
9. ઈલેક્ટ્રિક કાર માટેના નિયમોમાં ફેરફાર શક્ય
હાલમાં, કર્મચારીઓને આપવામાં આવતી કાર પરના લાભોનું મૂલ્ય એન્જિન ક્ષમતાના આધારે નક્કી કરવામાં આવે છે, જે ઈલેક્ટ્રિક વાહનો માટે સંબંધિત નથી. બજેટ 2026માં EV કાર માટે અલગ લાભ મૂલ્યાંકન નિયમો રજૂ કરવામાં આવી શકે છે.
10. રોજગાર વધારવા માટે કલમ 80JJAA હેઠળ રાહત
રોજગાર સર્જનને વેગ આપવા માટે સરકાર આવકવેરા કાયદાની કલમ 80JJAA હેઠળ નવા કર્મચારીઓના ખર્ચ માટે કપાત મર્યાદા વધારી શકે છે. વર્તમાન આર્થિક પરિસ્થિતિમાં રોજગારની તકો વધારવી એ સરકાર માટે પ્રાથમિકતા છે. આ પગલું કંપનીઓને નવા કર્મચારીઓની ભરતી કરવા માટે પ્રોત્સાહિત કરી શકે છે.
આ પણ વાંચો : Union Budget 2026 : આ શબ્દો સમજો અને બજેટ ભાષણ બની જશે એકદમ સરળ
