ભારતમાં 8 વર્ષમાં સૌથી ઓછો છૂટક ફુગાવો નોંધાતા આ મહિને મોંઘવારીમાં જબરજસ્ત ઘટાડો થયો હોવાનું જોવા મળ્યું છે. સપ્ટેમ્બરમાં ભારતનો છૂટક ફુગાવો ભારતીય રિઝર્વ બેંકના 2-6% લક્ષ્યાંક કરતાં ઘટીને 1.54% થયો, જે ઓગસ્ટમાં 2.07% હતો, જે ખાદ્ય પદાર્થોના ભાવમાં સતત ઘટાડાને કારણે હતો.

આઠ વર્ષમાં સૌથી નીચો ફુગાવો

જૂન 2017 પછી ફુગાવાનો આ સૌથી નીચો સ્તર છે. આનો અર્થ એ થયો કે આઠ વર્ષમાં સૌથી નીચો ફુગાવો ફક્ત સપ્ટેમ્બર 2025માં જ થયો છે.

રોઇટર્સે 38 અર્થશાસ્ત્રીઓનો સર્વે કર્યો

રોઇટર્સે 38 અર્થશાસ્ત્રીઓનો સર્વે કર્યો હતો, જેમણે અંદાજ લગાવ્યો હતો કે સપ્ટેમ્બરમાં છૂટક ફુગાવો ઘટીને 1.70% થઈ શકે છે. ખાદ્ય ફુગાવો, જે ગ્રાહક ભાવ સૂચકાંક (CPI) નો લગભગ અડધો હિસ્સો ધરાવે છે, તે સપ્ટેમ્બરમાં વધુ ઘટીને -2.28% થયો છે.જે પાછલા મહિનાનો -0.69% હતો.

ખાદ્ય પદાર્થોના ભાવમાં નોંધપાત્ર ઘટાડો

ગયા વર્ષના ઉચ્ચતમ સ્તર કરતાં તાજેતરના મહિનાઓમાં ખાદ્ય પદાર્થોના ભાવમાં નોંધપાત્ર ઘટાડો થયો છે, ખાસ કરીને એપ્રિલથી શાકભાજીના ભાવમાં બે આંકડાનો ઘટાડો થયો છે. ભાવ દબાણ સતત સાત મહિનાથી ભારતીય રિઝર્વ બેંકના 4% લક્ષ્યાંક કરતાં નીચે રહ્યું છે.

ગયા વર્ષની સરખામણીમાં ખાદ્યપદાર્થોના ભાવ નિયંત્રણમાં

અર્થશાસ્ત્રીઓએ આ વર્ષે ફુગાવાને નિયંત્રિત કરતી બેઝ ઇફેક્ટ ઓગસ્ટમાં સમાપ્ત થવાની અપેક્ષા રાખી હતી, પરંતુ સત્તાવાર ડેટા દર્શાવે છે કે ગયા વર્ષની સરખામણીમાં ખાદ્યપદાર્થોના ભાવ નિયંત્રણમાં રહ્યા છે, અને આ વલણ સપ્ટેમ્બરમાં પણ ચાલુ રહ્યું હશે.

GSTની અસર

તાજેતરના આંકડા દર્શાવે છે કે ભાવ નું દબાણ ઓછું રહેવાની શક્યતા છે, અને ગુડ્સ એન્ડ સર્વિસ ટેક્સ (GST) માં રાહત આપવાથી આગામી મહિનાઓમાં ભાવ નિયંત્રણમાં રહેશે. આ મહિનાની શરૂઆતમાં, રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયા (RBI) એ નાણાકીય વર્ષ 2026 માટે ફુગાવાનો અંદાજ 3.1% થી ઘટાડીને 2.6% કર્યો હતો, જેમાં પુરવઠામાં સુધારો અને ખર્ચમાં ઘટાડો થવાના દબાણનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો હતો. જોકે, ફુગાવાના આંકડા પણ ઓછા આવ્યા છે.

ડિસેમ્બરની બેઠકમાં વ્યાજ દરમાં વધુ 25 બેસિસ પોઈન્ટનો ઘટાડો થવાની અપેક્ષા

RBI ગવર્નર સંજય મલ્હોત્રાએ 1 ઓક્ટોબરના રોજ જણાવ્યું હતું કે GST દરોમાં તાજેતરમાં છૂટછાટ આપવાથી ગ્રાહક ભાવ સૂચકાંક (CPI) માં ઘણી વસ્તુઓના ભાવ ઘટશે. એકંદરે, ફુગાવાના આંકડા ઓગસ્ટની આગાહી કરતા ઓછા રહેવાની શક્યતા છે, જેનું મુખ્ય કારણ GST દરમાં ઘટાડો અને ખાદ્ય પદાર્થોના ભાવમાં નરમાઈ છે. RBI ના મધ્યમ ગાળાના લક્ષ્યાંક 4% કરતા ફુગાવો ઘણો નીચે હોવાથી, વિશ્લેષકો અપેક્ષા રાખે છે કે નીતિ નિર્માતાઓ અર્થતંત્રને વેગ આપવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરશે. અર્થશાસ્ત્રીઓ ડિસેમ્બરની બેઠકમાં વ્યાજ દરમાં વધુ 25 બેસિસ પોઈન્ટનો ઘટાડો થવાની અપેક્ષા રાખે છે. RBI એ આ વર્ષની શરૂઆતથી વ્યાજ દરમાં 100 બેસિસ પોઈન્ટનો ઘટાડો કર્યો છે.