ભારત-અમેરિકાના વેપાર સંબંધોમાં તણાવ વધી રહ્યો છે. મંગળવારે મોડી રાત્રે, અમેરિકાએ ભારત પર 25% નો વધારાનો ટેરિફ લગાવવાનું જાહેરનામું બહાર પાડ્યું. આ ટેરિફ 27 ઓગસ્ટ, બુધવારના રોજ સવારે 9:31 વાગ્યાથી અમલમાં આવ્યો છે. યુએસ રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે 6 ઓગસ્ટના રોજ રશિયા પાસેથી ભારતની તેલ ખરીદી પર કડક વલણ અપનાવીને આ ટેરિફની જાહેરાત કરી હતી. આ પછી તરત જ, 7 ઓગસ્ટથી ભારત પર 25% ટેરિફ લગાવવામાં આવ્યો હતો અને હવે, નવી જાહેરાત પછી, ભારતથી અમેરિકા જતા માલ પર કુલ 50% સુધીનો ટેરિફ લગાવવાનું શરૂ થયું છે.
ગ્લોબલ ટ્રેડ રિસર્ચ ઇનિશિયેટિવ (GTRI) ના રિપોર્ટ મુજબ, આ વધેલા કરની સીધી અસર ભારતની લગભગ 5.4 લાખ કરોડ રૂપિયાની નિકાસ પર પડશે. હવે આપણે એ પણ જાણીએ કે ભારત દર વર્ષે અમેરિકામાં કેટલા કરોડ રૂપિયાના માલની નિકાસ કરે છે અને ત્યાંથી કેટલા કરોડ રૂપિયાના માલની આયાત કરવામાં આવે છે.
ટેરિફની ભારત-અમેરિકા વેપાર પર શું અસર?
ભારતનું અર્થતંત્ર હાલમાં લગભગ 339 લાખ કરોડ રૂપિયાનું છે. દર વર્ષે ભારત વિશ્વમાં 38 લાખ કરોડ રૂપિયાથી વધુ કિંમતના માલની નિકાસ કરે છે. આમાં એકલા અમેરિકાનો હિસ્સો સૌથી વધુ છે. ભારત અમેરિકાને લગભગ 7.65 લાખ કરોડ રૂપિયાના માલની નિકાસ કરે છે, જે ભારતના કુલ નિકાસના લગભગ 30% છે. આમાં મશીનરી, ઇલેક્ટ્રોનિક વસ્તુઓ, દવાઓ અને ફાર્મા, પથ્થરો અને ઝવેરાત, તૈયાર કપડાં, રસાયણો, પેટ્રોલિયમ ઉત્પાદનોનો સમાવેશ થાય છે.
હવે અમેરિકાએ 50% ટેરિફ લગાવ્યો છે. આનો અર્થ એ છે કે ભારતમાંથી ત્યાં જતી વસ્તુઓ મોંઘી થશે અને તેની માગ ઘટી શકે છે. પરંતુ આનાથી દરેક વસ્તુ પર અસર થશે નહીં. નિષ્ણાતોના મતે, તે ફક્ત કપડાં, ઘરેણાં, ફર્નિચર અને સીફૂડ જેવા ઉત્પાદનોની કેટલીક શ્રેણીઓને અસર કરશે.
ભારત અમેરિકાથી કેટલી આયાત કરે છે?
બીજી તરફ, અમેરિકા પણ દર વર્ષે ભારતમાં લગભગ 3.46 લાખ કરોડ રૂપિયાના માલની નિકાસ કરે છે. આમાં મુખ્યત્વે ક્રૂડ ઓઇલ, પેટ્રોલિયમ ઉત્પાદનો, કોલસો, હીરા, વિમાન અને અવકાશયાનના ભાગોનો સમાવેશ થાય છે. એટલે કે, બંને દેશો વચ્ચેનો વેપાર ઘણો ઊંડો છે અને એકબીજાની જરૂરિયાતો પર પણ આધારિત છે.
એવો અંદાજ છે કે અમેરિકા દ્વારા ભારત પર લગાવવામાં આવેલા ટેરિફથી ભારતની લગભગ 3.20 લાખ કરોડ રૂપિયાની નિકાસ પર અસર થશે. જો એવું માની લેવામાં આવે કે અસરગ્રસ્ત શ્રેણીની સંપૂર્ણ નિકાસ અટકી જાય છે, તો ભારતની કુલ નિકાસના લગભગ 8.5% ભાગ અટકી શકે છે.
