- આ વર્ષે લોકસભાની ચૂંટણી હોવાથી બજેટ સારું રહેશે
- બજેટ-2024થી પણ પગારદાર વર્ગ માટે હજુ થોડી આશા
- આ બજેટમાં કોઈ નવી જોગવાઈઓ કે રાહતો નહીં હોય
નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણ સતત છઠ્ઠી વખત 1 ફેબ્રુઆરી, 2024 ના રોજ નાણાકીય વર્ષ (FY) 2024-25 માટે બજેટ રજૂ કરવા માટે તૈયાર છે. અત્યાર સુધીમાં કુલ 91 બજેટ રજૂ કરવામાં આવ્યા છે, જેમાંથી 73 વાર્ષિક બજેટ, 14 વચગાળાનું બજેટ અને 4 મિની બજેટ છે. આ વર્ષે લોકસભાની ચૂંટણીને ધ્યાનમાં રાખીને દેશનું 15મું વચગાળાનું બજેટ રજૂ કરવામાં આવશે. વચગાળાના બજેટનો હેતુ માત્ર નવી સરકારની રચના સુધી ખર્ચને આવરી લેવાનો છે. આ વર્ષનું બજેટ માત્ર વોટ ઓન એકાઉન્ટ હશે.
આ વચગાળાનું બજેટ હોવાથી કરદાતાઓએ કોઈ મોટી જાહેરાતની અપેક્ષા રાખવી જોઈએ નહીં. નાણાકીય વર્ષ 2024-25નું સંપૂર્ણ બજેટ નવી સરકારની રચના પર રજૂ કરવામાં આવશે. જો કે, 2019 ના વચગાળાના બજેટમાં કેટલાક રાહત પગલાંની જાહેરાત કરવામાં આવી હતી. જેમાં પગારદાર વર્ગને 5 લાખ રૂપિયા સુધીની આવક પર આવકવેરામાંથી મુક્તિ આપવામાં આવી હતી. આમ જોવા જઈએ તો વચગાળાના બજેટ 2024થી પણ પગારદાર વર્ગ માટે હજુ થોડી આશા છે. ચાલો જાણીએ શું?
1. ટેક્સ સ્લેબમાં ફેરફાર
ઘણા લોકોને આશા છે કે સરકાર આવકવેરાના સ્લેબના દરોમાં સુધારો કરી શકે છે. એવી અપેક્ષા રાખવામાં આવે છે કે મધ્યમ આવક વર્ગ માટે ટેક્સ રેટમાં ઘટાડો થઈ શકે છે. આ સિવાય, નવા ટેક્સ સિસ્ટમમાં મહત્તમ ટેક્સ દર 25% છે. જો કે, જૂની ટેક્સ વ્યવસ્થા હેઠળ તે 37% છે. નવી ટેક્સ સિસ્ટમ હેઠળ આપવામાં આવેલી રાહત જૂની ટેક્સ સિસ્ટમ પર પણ લાગુ થઈ શકે છે.
2. મેટ્રો શહેરોની યાદીમાં વધુ શહેરો ઉમેરાશે
HRA મુક્તિની ગણતરી માટે મેટ્રો શહેરોની યાદીમાં વધુ ટિયર-2 શહેરોનો સમાવેશ કરી શકાય છે. હાલમાં, માત્ર મુંબઈ, દિલ્હી, કોલકાતા અને ચેન્નાઈને HRA મુક્તિ માટે મેટ્રો શહેર ગણવામાં આવે છે. બેંગલુરુ, હૈદરાબાદ, પુણે, ગુડગાંવ, અમદાવાદ સહિતના અન્ય શહેરોમાં રહેતા લોકોને આશા છે કે આ શહેરો પણ HRA રિબેટના હેતુથી મેટ્રો શહેરોની યાદીમાં ઉમેરાશે.
3. કપાત મર્યાદામાં વધારો
કલમ 80D હેઠળ ઉપલબ્ધ સ્વાસ્થ્ય વીમા પ્રીમિયમના કવરમાં પણ આ વખતે ફેરફાર થવાની અપેક્ષા છે. આ ઉપરાંત, મધ્યમ વર્ગના કરદાતાઓને રાહત આપવા માટે, કલમ 80C હેઠળ કપાતની મર્યાદા વધારવા પર વિચારણા કરી શકાય છે.
કલમ 80C હેઠળ કપાતની રકમ અગાઉ 2014-15માં બદલાઈ હતી. તેની મર્યાદા 1.5 લાખ રૂપિયા છે, જે ઘણી ઓછી છે. આમાં ફેરફારની માંગ ઘણા સમયથી કરવામાં આવી રહી છે. તેવી જ રીતે, સ્ટાન્ડર્ડ ડિડક્શનમાં રૂ. 50,000નો વધારો કરવાની માંગ છે. બચત ખાતા પર વ્યાજની મુક્તિ મર્યાદા 10,000 રૂપિયાથી વધારીને 50,000 રૂપિયા કરી શકાય છે.
4. નવી કર વ્યવસ્થામાં ફેરફારો
જૂના કર પ્રણાલી હેઠળ વ્યક્તિ માટે ઉપલબ્ધ કપાત, જેમ કે આરોગ્ય વીમા ચૂકવણીની કપાત અને NPS તરફ કર્મચારીનું યોગદાન, પણ નવા કર શાસનમાં લંબાવવું જોઈએ. આનાથી આરોગ્ય સંભાળની સમાન પહોંચને પ્રોત્સાહન મળશે અને બચત અને રોકાણને પ્રોત્સાહન મળશે.
5.હોમ લોનના વ્યાજ પર વધુ ડિસ્કાઉન્ટ
હાલમાં સ્વ-કબજાવાળી મિલકત સામે કપાતનો દાવો કરવાની મર્યાદા રૂ. 2 લાખ છે. ફ્લેટની સરેરાશ કિંમત અને હોમ લોનના કદને ધ્યાનમાં રાખીને આ મર્યાદા વધારીને 3 લાખ રૂપિયા કરવી જોઈએ. વચગાળાનું બજેટ 1 ફેબ્રુઆરી 2024ના રોજ રજૂ કરવામાં આવશે. હવે જોવાનું એ રહે છે કે નાણામંત્રી પગારદાર વર્ગની કઈ અપેક્ષાઓ પર ખરા ઉતરશે? જો ઉપરોક્ત પગલાં અમલમાં મૂકવામાં આવે તો નોકરિયાત વર્ગને મોટી રાહત મળી શકે છે.
