- સૂર્ય તેમના લેન્ડિંગ પોઈન્ટ એટલે કે શિવ શક્તિ પોઈન્ટ પર ઉગ્યો
- વિક્રમ અને પ્રજ્ઞાનની આંખો એ પ્રકાશથી ચમકતી નથી
- ISROની ટીમ વિક્રમ લેન્ડરને સતત સંદેશા મોકલી રહી છે
વિક્રમ લેન્ડર અને પ્રજ્ઞાન રોવર તેમની ઊંઘમાંથી જાગી રહ્યા નથી. 20 સપ્ટેમ્બર 2023 ના રોજ, સૂર્ય તેમના લેન્ડિંગ પોઈન્ટ એટલે કે શિવ શક્તિ પોઈન્ટ પર ઉગ્યો હતો. તેનો પ્રકાશ પહોંચી ગયો હતો. પણ વિક્રમ અને પ્રજ્ઞાનની આંખો એ પ્રકાશથી ચમકતી નથી. એવું લાગે છે કે તેમનો શ્વાસ હંમેશ માટે બંધ થઈ ગયો છે. ISROની ટીમ 22 સપ્ટેમ્બર 2023થી વિક્રમ લેન્ડરને સતત સંદેશા મોકલી રહી છે. આગામી થોડા દિવસો સુધી વધુ સંદેશા મોકલવાનું ચાલુ રાખશે. જ્યાં સુધી ત્યાં ફરી સૂર્યાસ્ત ન થાય ત્યાં સુધી. પરંતુ હવે એવું લાગે છે કે ચંદ્રયાન-3 મિશન સફળતાપૂર્વક સમાપ્ત થઈ ગયું છે. ભારતે દુનિયાને જે બતાવવાનું હતું તે બતાવી દીધુ છે.
પ્રજ્ઞાન રોવરને 105 મીટર સુધી ચલાવવામાં આવ્યું
ઈસરોએ વિક્રમનું સફળતાપૂર્વક લેન્ડિંગ કર્યું. પ્રજ્ઞાન રોવરને 105 મીટર સુધી ચલાવવામાં આવ્યું હતું. વિક્રમ લેન્ડરે પણ કૂદીને બતાવ્યું. ઘણા આવશ્યક વાયુઓ અને ઓક્સિજન જેવા ખનિજોની હાજરીની પુષ્ટિ કરવામાં આવી છે. આ વિશ્વનું પ્રથમ મિશન હતું, જેણે ચંદ્રના દક્ષિણ ધ્રુવ પર પગ મૂક્યો હતો. ચંદ્ર પર સોફ્ટ લેન્ડિંગ કરનાર ભારત ચોથો દેશ હતો.
આશા રાખો... પણ હવે વિક્રમ માટે જાગવું મુશ્કેલ છે
આ પહેલા માત્ર અમેરિકા, સોવિયત યુનિયન અને ચીન પાસે જ સોફ્ટ લેન્ડિંગમાં માસ્ટરી હતી. જ્યારે રાત પડી ત્યારે ઈસરોના વૈજ્ઞાનિકોએ વિક્રમ અને પ્રજ્ઞાનને સૂવડાવી દીધા. સૂતા પહેલા બંને બેટરી ફુલ ચાર્જ થઈ ગઈ હતી. પ્રજ્ઞાનની સોલાર પેનલ સૂર્ય તરફ હતી. જેથી તે ઉગે કે તરત જ સૂર્યપ્રકાશ તેના પર સીધો પડે. પ્રકાશ મળતાં તેઓ ફરી સક્રિય થશે તેવી આશા હતી.
વિક્રમ લેન્ડર અને પ્રજ્ઞાન રોવરે તેમની મિશન લાઈફ પૂરી કરી છે.
એ જાણવું મહત્વપૂર્ણ છે કે વિક્રમ અને પ્રજ્ઞાન બંને માત્ર 14-15 દિવસના મિશન માટે બનાવવામાં આવ્યા હતા. તે પૂર્ણ થઈ ગયું છે. તેણે તેના કરતાં વધુ સમય ત્યાં વિતાવ્યો છે. જો તેઓ જાગી જશે તો તે કોઈ વૈજ્ઞાનિક ચમત્કારથી ઓછું નહીં હોય. પરંતુ હવે એવું થવું મુશ્કેલ લાગે છે. કારણ કે માઈનસ 120 થી માઈનસ 240 ડીગ્રી સેલ્સિયસ સુધીના તાપમાનમાં તેમાં ઈન્સ્ટોલ કરાયેલા ઉપકરણોના સર્કિટ ફૂંકાઈ જવાનો ભય હતો. એવું લાગે છે કે તેમના ઇલેક્ટ્રોનિક ભાગો ગઈ રાતની ઠંડીને સહન કરી શક્યા નહીં. જો ઠંડા સહિષ્ણુ હીટર અથવા સાધનો સ્થાપિત કરવામાં આવ્યા હોત, તો પ્રોજેક્ટનો ખર્ચ વધી ગયો હોત.
