- પાકિસ્તાનમાં ડૉકટરોની અછતને લીધે બાળકોનાં આરોગ્યની સ્થિતિ ઘણી ખરાબ
- વ્યવસ્થિત ટ્રેનિંગ પ્રોગ્રામ ન હોવાથી પાકિસ્તાનમાં બાળરોગ નિષ્ણાત તબીબોની ઘટ
- ક્વોલિફાઈડ બાળરોગ નિષ્ણાત તબીબો પાકિસ્તાન છોડી જતા રહેવાથી સ્થિતિ વધુ વણસી
પાડોશી દેશ પાકિસ્તાનમાં આરોગ્ય વ્યવસ્થા કેવી પડી ભાંગી છે તેનો અંદાજ ત્યાંના બાળકોનાં મૃત્યુ પરથી લગાવી શકાય છે. આરોગ્ય નિષ્ણાતો કહે છે કે પાકિસ્તાનમાં દરરોજ લગભગ 7,000 શિશુઓ અને બાળકો મૃત્યુ પામે છે. તેમાંથી સરેરાશ 150 બાળકો એવા છે જે જન્મ સમયે ખોડ ખાંપણ અથવા જિનેટિક કારણથી જીવ ગુમાવે છે. આરોગ્ય નિષ્ણાતોના મતે તેનું મુખ્ય કારણ બાળ સર્જનોની ભારે અછત છે.
મળતી માહિતી મુજબ, એસોસિયેશન ઓફ પીડિયાટ્રિક સર્જન્સ ઑફ પાકિસ્તાન (એપીએસપી)ના પ્રમુખ પ્રોફેસર ડૉ. મુહમ્મદ અરશદે દેશમાં બાળકોનાં મૃત્યુ પર પ્રકાશ પાડયો છે. તેમણે કહ્યું કે પાકિસ્તાનમાં દર વર્ષે અંદાજે 25 લાખ બાળકોનાં મોત થાય છે. જો પીડિયાટ્રિક સર્જનોની સંખ્યા વધારવામાં આવે અને સમગ્ર પાકિસ્તાનમાં ડિસ્ટ્રિક્ટ હેડક્વાર્ટર હોસ્પિટલ (DHQs) પર તૈનાત કરવામાં આવે તો આ બાળકોની મોટી સંખ્યામાં બચાવ થઈ શકે છે.
પાકિસ્તાનમાં કેટલા પીડિયાટ્રિક સર્જનો છે?
પાકિસ્તાનને ઓછામાં ઓછા 1250 પીડિયાટ્રિક સર્જનની જરૂર છે, પરંતુ હાલમાં ફક્ત 160-170 જ કામ કરી રહ્યા છે. ડૉ. અરશદના જણાવ્યા અનુસાર, પાકિસ્તાનની લગભગ 33% વસ્તી 15 વર્ષથી ઓછી ઉંમરના બાળકો છે, પરંતુ પાકિસ્તાનમાં 1,00,000 બાળકો માટે માત્ર 0.2 બાળ સર્જન છે. તેમણે કહ્યું કે અમેરિકામાં 15 વર્ષથી ઓછી ઉંમરના બાળકોની વસ્તી 16% છે, પરંતુ દર એક લાખ બાળકો માટે 2.6 બાળ સર્જન છે.
પાકિસ્તાનમાં પીડિયાટ્રિક સર્જનની અછતનું કારણ શું છે?
ડૉ. અરશદે કહ્યું કે પાકિસ્તાનમાં બાળ સર્જનોની અછતના ઘણા કારણો છે, પરંતુ એક સૌથી મોટું કારણ તેમના માટે મર્યાદિત સંખ્યામાં તાલીમ કાર્યક્રમો અને શિક્ષણની તકો છે. બાળ સર્જનોની માંગ હોવા છતાં, પાકિસ્તાનમાં માત્ર થોડી જ શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ છે જ્યાં તેઓ તાલીમ મેળવી શકે છે. તાલીમ કાર્યક્રમોના અભાવને કારણે, હોસ્પિટલોમાં કામ કરતા સારા પીડિયાટ્રિક સર્જનોની અછત છે. તેમણે વધુમાં જણાવ્યું હતું કે જાહેર ક્ષેત્રમાં તકોની અછત અને નોકરીઓની અછતને કારણે દર વર્ષે ડઝનબંધ પ્રશિક્ષિત અને લાયકાત ધરાવતા બાળ ચિકિત્સા સર્જનો પાકિસ્તાન છોડી રહ્યા છે. તેમાંથી મોટા ભાગના યુરોપ, અમેરિકા અને ગલ્ફ દેશોમાં કામ કરી રહ્યા છે, જ્યાં તેમનું ખુલ્લા હાથે સ્વાગત કરવામાં આવી રહ્યું છે.
